Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden

Article 1 - Obligation to respect human rights The High Contracting Parties shall secure to everyone within their jurisdiction the rights and freedoms defined in Section I of this Convention. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 2 - Right to life 1 Everyone's right to life shall be protected by law. No one shall be deprived of his life intentionally save in the execution of a sentence of a court following his conviction of a crime for which this penalty is provided by law. 2 Deprivation of life shall not be regarded as inflicted in contravention of this Article when it results from the use of force which is no more than absolutely necessary: (a) in defence of any person from unlawful violence; (b) in order to effect a lawful arrest or to prevent the escape of a person lawfully detained; (c) in action lawfully taken for the purpose of quelling a riot or insurrection. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 3 - Prohibition of torture No one shall be subjected to torture or to inhuman or degrading treatment or punishment. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 4 - Prohibition of slavery and forced labour 1 No one shall be held in slavery or servitude. 2 No one shall be required to perform forced or compulsory labour. 3 For the purpose of this Article the term “forced or compulsory labour” shall not include: (a) any work required to be done in the ordinary course of detention imposed according to the provisions of Article 5 of this Convention or during conditional release from such detention; (b) any service of a military character or, in case of conscientious objectors in countries where they are recognised, service exacted instead of compulsory military service; (c) any service exacted in case of an emergency or calamity threatening the life or well-being of the community; (d) any work or service which forms part of normal civic obligations. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 5 - Right to liberty and security 1 Everyone has the right to liberty and security of person. No one shall be deprived of his liberty save in the following cases and in accordance with a procedure prescribed by law: (a) the lawful detention of a person after conviction by a competent court; (b) the lawful arrest or detention of a person for non-compliance with the lawful order of a court or in order to secure the fulfilment of any obligation prescribed by law; (c) the lawful arrest or detention of a person effected for the purpose of bringing him before the competent legal authority on reasonabel suspicion of having committed an offence or when it is reasonably considered necessary to prevent his committing an offence or fleeing after having done so; (d) the detention of a minor by lawful order for the purpose of educational supervision or his lawful detention for the purpose of bringing him before the competent legal authority; (e) the lawful detention of persons for the prevention of the spreading of infectious diseases, of persons of unsound mind, alcoholics or drug addicts or vagrants; (f) the lawful arrest or detention of a person to prevent his effecting an unauthorised entry into the country or of a person against whom action is being taken with a view to deportation or extradition. 2 Everyone who is arrested shall be informed promptly, in a language which he understands, of the reasons for his arrest and of any charge against him. 3 (c) Everyone arrested or detained in accordance with the provisions of paragraph 1of this Article shall be brought promptly before a judge or other officer authorised by law to exercise judicial power and shall be entitled to trial within a reasonable time or to release pending trial. Release may be conditioned by guarantees to appear for trial. 4 Everyone who is deprived of his liberty by arrest or detention shall be entitled to take proceedings by which the lawfulness of his detention shall be decided speedily by a court and his release ordered if the detention is not lawful. 5 Everyone who has been the victim of arrest or detention in contravention of the provisions of this Article shall have an enforceable right to compensation. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 6 - Right to a fair trial 1 In the determination of his civil rights and obligations or of any criminal charge against him, everyone is entitled to a fair and public hearing within a reasonable time by an independent and impartial tribunal established by law. Judgment shall be pronounced publicly but the press and public may be excluded from all or part of the trial in the interests of morals, public order or national security in a democratic society, where the interests of juveniles or the protection of the private life of the parties so require, or to the extent strictly necessary in the opinion of the court in special circumstances where publicity would prejudice the interests of justice. 2 Everyone charged with a criminal offence shall be presumed innocent until proved guilty according to law. 3 Everyone charged with a criminal offence has the following minimum rights: (a) to be informed promptly, in a language which he understands and in detail, of the nature and cause of the accusation against him; (b) to have adequate time and facilities for the preparation of his defence; (c) to defend himself in person or through legal assistance of his own choosing or, if he has not sufficient means to pay for legal assistance, to be given it free when the interests of justice so require; (d) to examine or have examined witnesses against him and to obtain the attendance and examination of witnesses on his behalf under the same conditions as witnesses against him; (e) to have the free assistance of an interpreter if he cannot understand or speak the language used in court. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 7 - No punishment without law 1 No one shall be held guilty of any criminal offence on account of any act or omission which did not constitute a criminal offence under national or international law at the time when it was committed. Nor shall a heavier penalty be imposed than the one that was applicable at the time the criminal offence was committed. 2 This Article shall not prejudice the trial and punishment of any person for any act or omission which, at the time when it was committed, was criminal according to the general principles of law recognised by civilised nations. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 8 - Right to respect for private and family life 1 Everyone has the right to respect for his private and family life, his home and his correspondence. 2 There shall be no interference by a public authority with the exercise of this right except such as is in accordance with the law and is necessary in a democratic society in the interests of national security, public safety or the economic well-being of the country, for the prevention of disorder or crime, for the protection of health or morals, or for the protection of the rights and freedoms of others. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 9 - Freedom of thought, conscience and religion 1 Everyone has the right to freedom of thought, conscience and religion; this right includes freedom to change his religion or belief and freedom, either alone or in community with others and in public or private, to manifest his religion or belief, in worship, teaching, practice and observance. 2 Freedom to manifest one's religion or beliefs shall be subject only to such limitations as are prescribed by law and are necessary in a democratic society in the interests of public safety, for the protection of public order, health or morals, or for the protection of the rights and freedoms of others. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 10 - Freedom of expression 1 Everyone has the right to freedom of expression. This right shall include freedom to hold opinions and to receive and impart information and ideas without interference by public authority and regardless of frontiers. This Article shall not prevent States from requiring the licensing of broadcasting, television or cinema enterprises. 2 The exercise of these freedoms, since it carries with it duties and responsibilities, may be subject to such formalities, conditions, restrictions or penalties as are prescribed by law and are necessary in a democratic society, in the interests of national security, territorial integrity or public safety, for the prevention of disorder or crime, for the protection of health or morals, for the protection of the reputation or rights of others, for preventing the disclosure of information received in confidence, or for maintaining the authority and impartiality of the judiciary. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 11 - Freedom of assembly and association 1 Everyone has the right to freedom of peaceful assembly and to freedom of association with others, including the right to form and to join trade unions for the protection of his interests. 2 No restrictions shall be placed on the exercise of these rights other than such as are prescribed by law and are necessary in a democratic society in the interests of national security or public safety, for the prevention of disorder or crime, for the protection of health or morals or for the protection of the rights and freedoms of others. This Article shall not prevent the imposition of lawful restrictions on the exercise of these rights by members of the armed forces, of the police or of the administration of the State. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 12 - Right to marry Men and women of marriageable age have the right to marry and to found a family, according to the national laws governing the exercise of this right. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 13 - Right to an effective remedy Everyone whose rights and freedoms as set forth in this Convention are violated shall have an effective remedy before a national authority notwithstanding that the violation has been committed by persons acting in an official capacity. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 14 - Prohibition of discrimination The enjoyment of the rights and freedoms set forth in this Convention shall be secured without discrimination on any ground such as sex, race, colour, language, religion, political or other opinion, national or social origin, association with a national minority, property, birth or other status. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 15 - Derogation in time of emergency 1 In time of war or other public emergency threatening the life of the nation any High Contracting Party may take measures derogating from its obligations under this Convention to the extent strictly required by the exigencies of the situation, provided that such measures are not inconsistent with its other obligations under international law. 2 No derogation from Article 2, except in respect of deaths resulting from lawful acts of war, or from Articles 3, 4 (paragraph 1) and 7 shall be made under this provision. 3 Any High Contracting Party availing itself of this right of derogation shall keep the Secretary-General of the Council of Europe fully informed of the measures which it has taken and the reasons therefor. It shall also inform the Secretary-General of the Council of Europe when such measures have ceased to operate and the provisions of the Convention are again being fully executed. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 2 16-01-2014 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 16 - Restrictions on political activity of aliens Nothing in Articles 10, 11 and 14 shall be regarded as preventing the High Contracting Parties from imposing restrictions on the political activity of aliens. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 17 - Prohibition of abuse of rights Nothing in this Convention may be interpreted as implying for any State, group or person any right to engage in any activity or perform any act aimed at the destruction of any of the rights and freedoms set forth herein or at their limitation to a greater extent than is provided for in the Convention. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 18 - Limitation on use of restrictions on rights The restrictions permitted under this Convention to the said rights and freedoms shall not be applied for any purpose other than those for which they have been prescribed. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 52 - Enquiries by the Secretary General On receipt of a request from the Secretary-General of the Council of Europe any High Contracting Party shall furnish an explanation of the manner in which its internal law ensures the effective implementation of any of the provisions of this Convention. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 53 - Safeguard for existing human rights Nothing in this Convention shall be construed as limiting or derogating from any of the human rights and fundamental freedoms which may be ensured under the laws of any High Contracting Party or under any other agreement to which it is a Party. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 54 - Powers of the Committee of Ministers Statute of the Council of Europe. Nothing in this Convention shall prejudice the powers conferred on the Committee of Ministers by the 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 55 - Exclusion of other means of dispute settlement The High Contracting Parties agree that, except by special agreement, they will not avail themselves of treaties, conventions or declarations in force between them for the purpose of submitting, by way of petition, a dispute arising out of the interpretation or application of this Convention to a means of settlement other than those provided for in this Convention. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 56 - Territorial application 1 Any State may at the time of its ratification or at any time thereafter declare by notification adressed to the Secretary-General of the Council of Europe that the present Convention shall, subject to paragraph 4 of this Article, extend to all or any of the territories for whose international relations it is responsible. 2 The Convention shall extend to the territory or territories named in the notification as from the thirtieth day after the receipt of this notification by the Secretary-General of the Council of Europe. 3 The provisions of this Convention shall be applied in such territories with due regard, however, to local requirements. 4 Any State which has made a declaration in accordance with paragraph 1 of this Article may at any time thereafter declare on behalf of one or more of the territories to which the declaration relates that it accepts the competence of the Court to receive applications from individuals, non-governmental organisations or groups of individuals as provided in Article 34 of the Convention. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 57 - Reservations 1 Any State may, when signing this Convention or when depositing its instrument of ratification, make a reservation in respect of any particular provision of the Convention to the extent that any law then in force in its territory is not in conformity with the provision. Reservations of a general character shall not be permitted under this Article. 2 Any reservation made under this Article shall contain a brief statement of the law concerned. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 58 - Denunciation 1 A High Contracting Party may denounce the present Convention only after the expiry of five years from the date on which it became a Party to it and after six months' notice contained in a notification adressed to the Secretary-General of the Council of Europe, who shall inform the other High Contracting Parties. 2 Such a denunciation shall not have the effect of releasing the High Contracting Party concerned from its obligations under this Convention in respect of any act which, being capable of constituting a violation of such obligations, may have been performed by it before the date at which the denunciation became effective. 3 Any High Contracting Party which shall cease to be a Member of the Council of Europe shall cease to be a Party to this Convention under the same conditions. 4 The Convention may be denounced in accordance with the provisions of the preceding paragraphs in respect of any territory to which it has been declared to extend under the terms of Article 56. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 59 - Signature and ratification 1 This Convention shall be open to the signature of the Members of the Council of Europe. It shall be ratified. Ratifications shall be deposited with the Secretary-General of the Council of Europe. 2 The European Union may accede to this Convention. 3 The present Convention shall come into force after the deposit of ten instruments of ratification. 4 As regards any signatory ratifying subsequently, the Convention shall come into force at the date of the deposit of its instrument of ratification. 5 The Secretary-General of the Council of Europe shall notify all the Members of the Council of Europe of the entry into force of the Convention, the names of the High Contracting Parties who have ratified it, and the deposit of all instruments of ratification which may be effected subsequently. 2004 191 18-08-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010

Article 19 - Establishment of the Court To ensure the observance of the engagements undertaken by the High Contracting Parties in the Convention and the Protocols thereto, there shall be set up a European Court of Human Rights, hereinafter referred to as 'the Court'. It shall function on a permanent basis. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 20 - Number of judges The Court shall consist of a number of judges equal to that of the High Contracting Parties. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 21 - Criteria for office 1 The judges shall be of high moral character and must either possess the qualifications required for appointment to high judicial office or be jurisconsults of recognised competence. 2 Candidates shall be less than 65 years of age at the date by which the list of three candidates has been requested by the Parliamentary Assembly, further to Article 22. 3 The judges shall sit on the Court in their individual capacity. 4 During their term of office the judges shall not engage in any activity which is incompatible with their independence, impartiality or with the demands of a full-time office; all questions arising from the application of this paragraph shall be decided by the Court. 2013 130 09-08-2013 2021 97 13-07-2021 01-08-2021 Shall apply only to candidates on lists submitted to the Parliamentary Assembly by the High Contracting Parties under Article 22 of the Convention after the entry into force of this amendment.

Article 22 - Election of judges The judges shall be elected by the Parliamentary Assembly with respect to each High Contracting Party by a majority of votes cast from a list of three candidates nominated by the High Contracting Party. 2004 191 18-08-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010

Article 23 - Terms of office and dismissal 1 The judges shall be elected for a period of nine years. They may not be re-elected. 2 The judges shall hold office until replaced. They shall, however, continue to deal with such cases as they already have under consideration. 3 No judge may be dismissed from office unless the other judges decide by a majority of two-thirds that that judge has ceased to fulfil the required conditions. 2013 130 09-08-2013 2021 97 13-07-2021 01-08-2021 Shall apply only to candidates on lists submitted to the Parliamentary Assembly by the High Contracting Parties under Article 22 of the Convention after the entry into force of this amendment.

Article 24 - Registry and rapporteurs 1 The Court shall have a registry, the functions and organisation of which shall be laid down in the rules of the Court. 2 When sitting in a single-judge formation, the Court shall be assisted by rapporteurs who shall function under the authority of the President of the Court. They shall form part of the Court's registry. 2004 191 18-08-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010 2004 191 18-08-2004 02-02-2006 2009 104 24-07-2009 01-07-2009

Article 25 - Plenary Court The plenary Court shall a) elect its President and one or two Vice-Presidents for a period of three years; they may be re-elected; b) set up Chambers, constituted for a fixed period of time; c) elect the Presidents of the Chambers of the Court; they may be re-elected; d) adopt the rules of the Court; e) elect the Registrar and one or more Deputy Registrars; f) make any request under Article 26, paragraph 2. 2004 191 18-08-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010

Article 26 - Single-judge formation, committees, Chambers and Grand Chamber 1 To consider cases brought before it, the Court shall sit in a single-judge formation, in committees of three judges, in Chambers of seven judges and in a Grand Chamber of seventeen judges. The Court's Chambers shall set up committees for a fixed period of time. 2 At the request of the plenary Court, the Committee of Ministers may, by a unanimous decision and for a fixed period, reduce to five the number of judges of the Chambers. 3 When sitting as a single judge, a judge shall not examine any application against the High Contracting Party in respect of which that judge has been elected. 4 ex offıcio There shall sit as anmember of the Chamber and the Grand Chamber the judge elected in respect of the High Contracting Party concerned. If there is none or if that judge is unable to sit, a person chosen by the President of the Court from a list submitted in advance by that Party shall sit in the capacity of judge. 5 The Grand Chamber shall also include the President of the Court, the Vice-Presidents, the Presidents of the Chambers and other judges chosen in accordance with the rules of the Court. When a case is referred to the Grand Chamber under Article 43, no judge from the Chamber which rendered the judgment shall sit in the Grand Chamber, with the exception of the President of the Chamber and the judge who sat in respect of the High Contracting Party concerned. 2004 191 18-08-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010 2004 191 18-08-2004 02-02-2006 2009 104 24-07-2009 01-07-2009

Article 27 - Competence of single judges 1 A single judge may declare inadmissible or strike out of the Court's list of cases an application submitted under Article 34, where such a decision can be taken without further examination. 2 The decision shall be final. 3 If the single judge does not declare an application inadmissible or strike it out, that judge shall forward it to a committee or to a Chamber for further examination. 2004 191 18-08-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010 2004 191 18-08-2004 02-02-2006 2009 104 24-07-2009 01-07-2009

Article 28 - Competence of committees 1 In respect of an application submitted under Article 34, a committee may, by a unanimous vote, a) declare it inadmissible or strike it out of its list of cases, where such decision can be taken without further examination; or b) declare it admissible and render at the same time a judgment on the merits, if the underlying question in the case, concerning the interpretation or the application of the Convention or the Protocols thereto, is already the subject of well-established case-law of the Court. 2 Decisions and judgments under paragraph 1 shall be final. 3 If the judge elected in respect of the High Contracting Party concerned is not a member of the committee, the committee may at any stage of the proceedings invite that judge to take the place of one of the members of the committee, having regard to all relevant factors, including whether that Party has contested the application of the procedure under paragraph 1.b. 2004 191 18-08-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010 2004 191 18-08-2004 02-02-2006 2009 104 24-07-2009 01-07-2009

Article 29 - Decisions by Chambers on admissibility and merits 1 If no decision is taken under Article 27 or 28, or no judgment rendered under Article 28, a Chamber shall decide on the admissibility and merits of individual applications submitted under Article 34. The decision on admissibility may be taken separately. 2 A Chamber shall decide on the admissibility and merits of inter-State applications submitted under Article 33. The decision on admissibility shall be taken separately unless the Court, in exceptional cases, decides otherwise. 2004 191 18-08-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010

Article 30 - Relinquishment of jurisdiction to the Grand Chamber Where a case pending before a Chamber raises a serious question affecting the interpretation of the Convention or the Protocols thereto, or where the resolution of a question before the Chamber might have a result inconsistent with a judgment previously delivered by the Court, the Chamber may, at any time before it has rendered its judgment, relinquish jurisdiction in favour of the Grand Chamber. 2013 130 09-08-2013 2021 97 13-07-2021 01-08-2021 Shall not apply to any pending case in which one of the parties has objected, prior to the date of entry into force of this amendment, to a proposal by a Chamber of the Court to relinquish jurisdiction in favour of the Grand Chamber.

Article 31 - Powers of the Grand Chamber The Grand Chamber shall a) determine applications submitted either under Article 33 or Article 34 when a Chamber has relinquished jurisdiction under Article 30 or when the case has been referred to it under Article 43; b) decide on issues referred to the Court by the Committee of Ministers in accordance with Article 46, paragraph 4; and c) consider requests for advisory opinions submitted under Article 47. 2004 191 18-08-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010

Article 32 - Jurisdiction of the Court 1 The jurisdiction of the Court shall extend to all matters concerning the interpretation and application of the Convention and the Protocols thereto which are referred to it as provided in Articles 33, 34, 46 and 47. 2 In the event of dispute as to whether the Court has jurisdiction, the Court shall decide. 2004 191 18-08-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010

Article 33 - Inter-State cases Any High Contracting Party may refer to the Court any alleged breach of the provisions of the Convention and the Protocols thereto by another High Contracting Party. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 34 - Individual applications The Court may receive applications from any person, non-governmental organisation or group of individuals claiming to be the victim of a violation by one of the High Contracting Parties of the rights set forth in the Convention or the Protocols thereto. The High Contracting Parties undertake not to hinder in any way the effective exercise of this right. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 35 - Admissibility criteria 1 The Court may only deal with the matter after all domestic remedies have been exhausted, according to the generally recognised rules of international law, and within a period of four months from the date on which the final decision was taken. 2 The Court shall not deal with any individual application submitted under Article 34 that a) is anonymous, or b) is substantially the same as a matter that has already been examined by the Court or has already been submitted to another procedure of international investigation or settlement and contains no relevant new information. 3 The Court shall declare inadmissible any individual application submitted under Article 34 if it considers that: a) the application is incompatible with the provisions of the Convention or the Protocols thereto, manifestly ill-founded, or an abuse of the right of individual application; or b) the applicant has not suffered a significant disadvantage, unless respect for human rights as defined in the Convention and the Protocols thereto requires an examination of the application on the merits. 4 The Court shall reject any application which it considers inadmissible under this Article. It may do so at any stage of the proceedings. 2013 130 09-08-2013 2021 97 13-07-2021 01-08-2021 Shall not apply to applications in respect of which the final decision within the meaning of paragraph 1 was taken prior to the date of entry into force of this amendment.

Article 36 - Third-party intervention 1 In all cases before a Chamber or the Grand Chamber, a High Contracting Party one of whose nationals is an applicant shall have the right to submit written comments and to take part in hearings. 2 The President of the Court may, in the interest of the proper administration of justice, invite any High Contracting Party which is not a party to the proceedings or any person concerned who is not the applicant to submit written comments or take part in hearings. 3 In all cases before a Chamber or the Grand Chamber, the Council of Europe Commissioner for Human Rights may submit written comments and take part in hearings. 2004 191 18-08-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010

Article 37 - Striking out applications 1 The Court may at any stage of the proceedings decide to strike an application out of its list of cases where the circumstances lead to the conclusion that However, the Court shall continue the examination of the application if respect for human rights as defined in the Convention and the Protocols thereto so requires. a) the applicant does not intend to pursue his application; or b) the matter has been resolved; or c) for any other reason established by the Court, it is no longer justified to continue the examination of the application. 2 The Court may decide to restore an application to its list of cases if it considers that the circumstances justify such a course. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 38 - Examination of the case The Court shall examine the case together with the representatives of the parties and, if need be, undertake an investigation, for the effective conduct of which the High Contracting Parties concerned shall furnish all necessary facilities. 2004 191 18-08-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010

Article 39 - Friendly settlements 1 At any stage of the proceedings, the Court may place itself at the disposal of the parties concerned with a view to securing a friendly settlement of the matter on the basis of respect for human rights as defined in the Convention and the Protocols thereto. 2 Proceedings conducted under paragraph 1 shall be confidential. 3 If a friendly settlement is effected, the Court shall strike the case out of its list by means of a decision which shall be confined to a brief statement of the facts and of the solution reached. 4 This decision shall be transmitted to the Committee of Ministers, which shall supervise the execution of the terms of the friendly settlement as set out in the decision. 2004 191 18-08-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010

Article 40 - Public hearings and access to documents 1 Hearings shall be public unless the Court in exceptional circumstances decides otherwise. 2 Documents deposited with the Registrar shall be accessible to the public unless the President of the Court decides otherwise. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 41 - Just satisfaction If the Court finds that there has been a violation of the Convention or the Protocols thereto, and if the internal law of the High Contracting Party concerned allows only partial reparation to be made, the Court shall, if necessary, afford just satisfaction to the injured party. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 42 - Judgments of Chambers Judgments of Chambers shall become final in accordance with the provisions of Article 44, paragraph 2. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 43 - Referral to the Grand Chamber 1 Within a period of three months from the date of the judgment of the Chamber, any party to the case may, in exceptional cases, request that the case be referred to the Grand Chamber. 2 A panel of five judges of the Grand Chamber shall accept the request if the case raises a serious question affecting the interpretation or application of the Convention or the Protocols thereto, or a serious issue of general importance. 3 If the panel accepts the request, the Grand Chamber shall decide the case by means of a judgment. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 44 - Final judgments 1 The judgment of the Grand Chamber shall be final. 2 The judgment of a Chamber shall become final a) when the parties declare that they will not request that the case be referred to the Grand Chamber; or b) three months after the date of the judgment, if reference of the case to the Grand Chamber has not been requested; or c) when the panel of the Grand Chamber rejects the request to refer under Article 43. 3 The final judgment shall be published. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 3 16-01-2014 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 45 - Reasons for judgments and decisions 1 Reasons shall be given for judgments as well as for decisions declaring applications admissible or inadmissible. 2 If a judgment does not represent, in whole or in part, the unanimous opinion of the judges, any judge shall be entitled to deliver a separate opinion. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 46 - Binding force and execution of judgments 1 The High Contracting Parties undertake to abide by the final judgment of the Court in any case to which they are parties. 2 The final judgment of the Court shall be transmitted to the Committee of Ministers, which shall supervise its execution. 3 If the Committee of Ministers considers that the supervision of the execution of a final judgment is hindered by a problem of interpretation of the judgment, it may refer the matter to the Court for a ruling on the question of interpretation. A referral decision shall require a majority vote of two thirds of the representatives entitled to sit on the Committee. 4 If the Committee of Ministers considers that a High Contracting Party refuses to abide by a final judgment in a case to which it is a party, it may, after serving formal notice on that Party and by decision adopted by a majority vote of two thirds of the representatives entitled to sit on the Committee, refer to the Court the question whether that Party has failed to fulfil its obligation under paragraph 1. 5 If the Court finds a violation of paragraph 1, it shall refer the case to the Committee of Ministers for consideration of the measures to be taken. If the Court finds no violation of paragraph 1, it shall refer the case to the Committee of Ministers, which shall close its examination of the case. 2004 191 18-08-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010

Article 47 - Advisory opinions 1 The Court may, at the request of the Committee of Ministers, give advisory opinions on legal questions concerning the interpretation of the Convention and the Protocols thereto. 2 Such opinions shall not deal with any question relating to the content or scope of the rights or freedoms defined in Section I of the Convention and the Protocols thereto, or with any other question which the Court or the Committee of Ministers might have to consider in consequence of any such proceedings as could be instituted in accordance with the Convention. 3 Decisions of the Committee of Ministers to request an advisory opinion of the Court shall require a majority vote of the representatives entitled to sit on the Committee. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 48 - Advisory jurisdiction of the Court The Court shall decide whether a request for an advisory opinion submitted by the Committee of Ministers is within its competence as defined in Article 47. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 49 - Reasons for advisory opinions 1 Reasons shall be given for advisory opinions of the Court. 2 If the advisory opinion does not represent, in whole or in part, the unanimous opinion of the judges, any judge shall be entitled to deliver a separate opinion. 3 Advisory opinions of the Court shall be communicated to the Committee of Ministers. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 50 - Expenditure on the Court The expenditure on the Court shall be borne by the Council of Europe. 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Article 51 - Privileges and immunities of judges Article 40 of the Statute of the Council of Europe The judges shall be entitled, during the exercise of their functions, to the privileges and immunities provided for inand in the agreements made thereunder." 1994 141 01-07-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 1 Verplichting tot eerbiediging van de rechten van de mens De Hoge Verdragsluitende Partijen verzekeren een ieder die ressorteert onder haar rechtsmacht de rechten en vrijheden die zijn vastgesteld in de Eerste Titel van dit Verdrag. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 2 Recht op leven 1 Het recht van een ieder op leven wordt beschermd door de wet. Niemand mag opzettelijk van het leven worden beroofd, behoudens door de tenuitvoerlegging van een gerechtelijk vonnis wegens een misdrijf waarvoor de wet in de doodstraf voorziet. 2 De beroving van het leven wordt niet geacht in strijd met dit artikel te zijn geschied ingeval zij het gevolg is van het gebruik van geweld, dat absoluut noodzakelijk is: a. ter verdediging van wie dan ook tegen onrechtmatig geweld; b. teneinde een rechtmatige arrestatie te bewerkstelligen of het ontsnappen van iemand die op rechtmatige wijze is gedetineerd, te voorkomen; c. teneinde in overeenstemming met de wet een oproer of opstand te onderdrukken. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 3 Verbod van foltering Niemand mag worden onderworpen aan folteringen of aan onmenselijke of vernederende behandelingen of bestraffingen. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 4 Verbod van slavernij en dwangarbeid 1 Niemand mag in slavernij of dienstbaarheid worden gehouden. 2 Niemand mag gedwongen worden dwangarbeid of verplichte arbeid te verrichten. 3 Niet als „dwangarbeid of verplichte arbeid” in de zin van dit artikel worden beschouwd: a. elk werk dat gewoonlijk wordt vereist van iemand die is gedetineerd overeenkomstig de bepalingen van artikel 5 van dit Verdrag, of gedurende zijn voorwaardelijke invrijheidstelling; b. elke dienst van militaire aard of, in het geval van gewetensbezwaarden in landen waarin hun gewetensbezwaren worden erkend, diensten die gevorderd worden in plaats van de verplichte militaire dienst; c. elke dienst die wordt gevorderd in het geval van een noodtoestand of ramp die het leven of het welzijn van de gemeenschap bedreigt; d. elk werk of elke dienst die deel uitmaakt van normale burgerplichten. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 5 Recht op vrijheid en veiligheid 1 Een ieder heeft recht op vrijheid en veiligheid van zijn persoon. Niemand mag zijn vrijheid worden ontnomen, behalve in de navolgende gevallen en overeenkomstig een wettelijk voorgeschreven procedure: a. indien hij op rechtmatige wijze is gedetineerd na veroordeling door een daartoe bevoegde rechter; b. indien hij op rechtmatige wijze is gearresteerd of gedetineerd, wegens het niet naleven van een overeenkomstig de wet door een gerecht gegeven bevel of teneinde de nakoming van een door de wet voorgeschreven verplichting te verzekeren; c. indien hij op rechtmatige wijze is gearresteerd of gedetineerd teneinde voor de bevoegde rechterlijke instantie te worden geleid, wanneer er een redelijke verdenking bestaat, dat hij een strafbaar feit heeft begaan of indien het redelijkerwijs noodzakelijk is hem te beletten een strafbaar feit te begaan of te ontvluchten nadat hij dit heeft begaan; d. in het geval van rechtmatige detentie van een minderjarige met het doel toe te zien op zijn opvoeding of in het geval van zijn rechtmatige detentie, teneinde hem voor de bevoegde instantie te geleiden; e. in het geval van rechtmatige detentie van personen ter voorkoming van de verspreiding van besmettelijke ziekten, van geesteszieken, van verslaafden aan alcohol of verdovende middelen of van landlopers; f. in het geval van rechtmatige arrestatie of detentie van een persoon teneinde hem te beletten op onrechtmatige wijze het land binnen te komen, of van een persoon waartegen een uitwijzings- of uitleveringsprocedure hangende is. 2 Een ieder die gearresteerd is moet onverwijld en in een taal die hij verstaat op de hoogte worden gebracht van de redenen van zijn arrestatie en van alle beschuldigingen die tegen hem zijn ingebracht. 3 Een ieder die is gearresteerd of gedetineerd, overeenkomstig lid 1.c van dit artikel, moet onverwijld voor een rechter worden geleid of voor een andere magistraat die door de wet bevoegd verklaard is rechterlijke macht uit te oefenen en heeft het recht binnen een redelijke termijn berecht te worden of hangende het proces in vrijheid te worden gesteld. De invrijheidstelling kan afhankelijk worden gesteld van een waarborg voor de verschijning van de betrokkene ter terechtzitting. 4 Een ieder, wie door arrestatie of detentie zijn vrijheid is ontnomen, heeft het recht voorziening te vragen bij het gerecht opdat deze spoedig beslist over de rechtmatigheid van zijn detentie en zijn invrijheidstelling beveelt, indien de detentie onrechtmatig is. 5 Een ieder die het slachtoffer is geweest van een arrestatie of een detentie in strijd met de bepalingen van dit artikel, heeft recht op schadeloosstelling. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 6 Recht op een eerlijk proces 1 Bij het vaststellen van zijn burgerlijke rechten en verplichtingen of bij het bepalen van de gegrondheid van een tegen hem ingestelde vervolging heeft een ieder recht op een eerlijke en openbare behandeling van zijn zaak, binnen een redelijke termijn, door een onafhankelijk en onpartijdig gerecht dat bij de wet is ingesteld. De uitspraak moet in het openbaar worden gewezen maar de toegang tot de rechtszaal kan aan de pers en het publiek worden ontzegd, gedurende de gehele terechtzitting of een deel daarvan, in het belang van de goede zeden, van de openbare orde of nationale veiligheid in een democratische samenleving, wanneer de belangen van minderjarigen of de bescherming van het privé leven van procespartijen dit eisen of, in die mate als door de rechter onder bijzondere omstandigheden strikt noodzakelijk wordt geoordeeld, wanneer de openbaarheid de belangen van een behoorlijke rechtspleging zou schaden. 2 Een ieder tegen wie een vervolging is ingesteld, wordt voor onschuldig gehouden totdat zijn schuld in rechte is komen vast te staan. 3 Een ieder tegen wie een vervolging is ingesteld, heeft in het bijzonder de volgende rechten: a. onverwijld, in een taal die hij verstaat en in bijzonderheden, op de hoogte te worden gesteld van de aard en de reden van de tegen hem ingebrachte beschuldiging; b. te beschikken over de tijd en faciliteiten die nodig zijn voor de voorbereiding van zijn verdediging; c. zich zelf te verdedigen of daarbij de bijstand te hebben van een raadsman naar eigen keuze of, indien hij niet over voldoende middelen beschikt om een raadsman te bekostigen, kosteloos door een toegevoegd advocaat te kunnen worden bijgestaan, indien de belangen van een behoorlijke rechtspleging dit eisen; d. de getuigen à charge te ondervragen of te doen ondervragen en het oproepen en de ondervraging van getuigen à décharge te doen geschieden onder dezelfde voorwaarden als het geval is met de getuigen à charge; e. zich kosteloos te doen bijstaan door een tolk, indien hij de taal die ter terechtzitting wordt gebezigd niet verstaat of niet spreekt. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 7 Geen straf zonder wet 1 Niemand mag worden veroordeeld wegens een handelen of nalaten, dat geen strafbaar feit naar nationaal of internationaal recht uitmaakte ten tijde dat het handelen of nalaten geschiedde. Evenmin mag een zwaardere straf worden opgelegd dan die, die ten tijde van het begaan van het strafbare feit van toepassing was. 2 Dit artikel staat niet in de weg aan de berechting en bestraffing van iemand, die schuldig is aan een handelen of nalaten, dat ten tijde van het handelen of nalaten, een misdrijf was overeenkomstig de algemene rechtsbeginselen die door de beschaafde volken worden erkend. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 8 Recht op eerbiediging van privé-, familie- en gezinsleven 1 Een ieder heeft recht op respect voor zijn privé leven, zijn familie- en gezinsleven, zijn woning en zijn correspondentie. 2 Geen inmenging van enig openbaar gezag is toegestaan in de uitoefening van dit recht, dan voor zover bij de wet is voorzien en in een democratische samenleving noodzakelijk is in het belang van de nationale veiligheid, de openbare veiligheid of het economisch welzijn van het land, het voorkomen van wanordelijkheden en strafbare feiten, de bescherming van de gezondheid of de goede zeden of voor de bescherming van de rechten en vrijheden van anderen. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 9 Vrijheid van gedachte, geweten en godsdienst 1 Een ieder heeft recht op vrijheid van gedachte, geweten en godsdienst; dit recht omvat tevens de vrijheid om van godsdienst of overtuiging te veranderen, alsmede de vrijheid hetzij alleen, hetzij met anderen, zowel in het openbaar als privé zijn godsdienst te belijden of overtuiging tot uitdrukking te brengen in erediensten, in onderricht, in practische toepassing ervan en in het onderhouden van geboden en voorschriften. 2 De vrijheid zijn godsdienst te belijden of overtuiging tot uiting te brengen kan aan geen andere beperkingen worden onderworpen dan die die bij de wet zijn voorzien en in een democratische samenleving noodzakelijk zijn in het belang van de openbare veiligheid, voor de bescherming van de openbare orde, gezondheid of goede zeden of voor de bescherming van de rechten en vrijheden van anderen. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 10 Vrijheid van meningsuiting 1 Een ieder heeft recht op vrijheid van meningsuiting. Dit recht omvat de vrijheid een mening te koesteren en de vrijheid om inlichtingen of denkbeelden te ontvangen of te verstrekken, zonder inmenging van enig openbaar gezag en ongeacht grenzen. Dit artikel belet Staten niet radio- omroep-, bioscoop- of televisieondernemingen te onderwerpen aan een systeem van vergunningen. 2 Daar de uitoefening van deze vrijheden plichten en verantwoordelijkheden met zich brengt, kan zij worden onderworpen aan bepaalde formaliteiten, voorwaarden, beperkingen of sancties, die bij de wet zijn voorzien en die in een democratische samenleving noodzakelijk zijn in het belang van de nationale veiligheid, territoriale integriteit of openbare veiligheid, het voorkomen van wanordelijkheden en strafbare feiten, de bescherming van de gezondheid of de goede zeden, de bescherming van de goede naam of de rechten van anderen, om de verspreiding van vertrouwelijke mededelingen te voorkomen of om het gezag en de onpartijdigheid van de rechterlijke macht te waarborgen. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 11 Vrijheid van vergadering en vereniging 1 Een ieder heeft recht op vrijheid van vreedzame vergadering en op vrijheid van vereniging, met inbegrip van het recht met anderen vakverenigingen op te richten en zich bij vakverenigingen aan te sluiten voor de bescherming van zijn belangen. 2 De uitoefening van deze rechten mag aan geen andere beperkingen worden onderworpen dan die, die bij de wet zijn voorzien en die in een democratische samenleving noodzakelijk zijn in het belang van de nationale veiligheid, de openbare veiligheid, het voorkomen van wanordelijkheden en strafbare feiten, voor de bescherming van de gezondheid of de goede zeden of de bescherming van de rechten en vrijheden van anderen. Dit artikel verbiedt niet dat rechtmatige beperkingen worden gesteld aan de uitoefening van deze rechten door leden van de krijgsmacht, van de politie of van het ambtelijk apparaat van de Staat. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 12 Recht te huwen Mannen en vrouwen van huwbare leeftijd hebben het recht te huwen en een gezin te stichten volgens de nationale wetten die de uitoefening van dit recht beheersen. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 13 Recht op een daadwerkelijk rechtsmiddel Een ieder wiens rechten en vrijheden die in dit Verdrag zijn vermeld, zijn geschonden, heeft recht op een daadwerkelijk rechtsmiddel voor een nationale instantie, ook indien deze schending is begaan door personen in de uitoefening van hun ambtelijke functie. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 14 Verbod van discriminatie Het genot van de rechten en vrijheden die in dit Verdrag zijn vermeld, moet worden verzekerd zonder enig onderscheid op welke grond ook, zoals geslacht, ras, kleur, taal, godsdienst, politieke of andere mening, nationale of maatschappelijke afkomst, het behoren tot een nationale minderheid, vermogen, geboorte of andere status. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 15 Afwijking in geval van noodtoestand 1 In tijd van oorlog of in geval van enig andere algemene noodtoestand die het bestaan van het land bedreigt, kan iedere Hoge Verdragsluitende Partij maatregelen nemen die afwijken van zijn verplichtingen ingevolge dit Verdrag, voor zover de ernst van de situatie deze maatregelen strikt vereist en op voorwaarde dat deze niet in strijd zijn met andere verplichtingen die voortvloeien uit het internationale recht. 2 De voorgaande bepaling staat geen enkele afwijking toe van artikel 2, behalve ingeval van dood als gevolg van rechtmatige oorlogshandelingen, en van de artikelen 3, 4, eerste lid, en 7. 3 Elke Hoge Verdragsluitende Partij die gebruik maakt van dit recht om af te wijken, moet de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa volledig op de hoogte houden van de genomen maatregelen en van de beweegredenen daarvoor. Zij moet de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa eveneens in kennis stellen van de datum waarop deze maatregelen hebben opgehouden van kracht te zijn en de bepalingen van het Verdrag opnieuw volledig worden toegepast. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 16 Beperkingen op politieke activiteiten van vreemdelingen Geen der bepalingen van de artikelen 10, 11 en 14 mag beschouwd worden als een beletsel voor de Hoge Verdragsluitende Partijen beperkingen op te leggen aan politieke activiteiten van vreemdelingen. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 17 Verbod van misbruik van recht Geen der bepalingen van dit Verdrag mag worden uitgelegd als zou zij voor een Staat, een groep of een persoon een recht inhouden enige activiteit aan de dag te leggen of enige daad te verrichten met als doel de rechten of vrijheden die in dit Verdrag zijn vermeld teniet te doen of deze verdergaand te beperken dan bij dit Verdrag is voorzien. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 18 Inperking van de toepassing van beperkingen op rechten De beperkingen die volgens dit Verdrag op de omschreven rechten en vrijheden zijn toegestaan, mogen slechts worden toegepast ten behoeve van het doel waarvoor zij zijn gegeven. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 19 Instelling van het Hof Teneinde de nakoming te verzekeren van de verplichtingen die de Hoge Verdragsluitende Partijen in het Verdrag en de Protocollen daarbij op zich hebben genomen, wordt een Europees Hof voor de Rechten van de Mens ingesteld, hierna te noemen „het Hof”. Het functioneert op een permanente basis. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 20 Aantal rechters Het Hof bestaat uit een aantal rechters dat gelijk is aan het aantal Hoge Verdragsluitende Partijen. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 21 Voorwaarden voor uitoefening van de functie 1 De rechters moeten het hoogst mogelijk zedelijk aanzien genieten en in zich verenigen de voorwaarden die worden vereist voor het uitoefenen van een hoge functie bij de rechterlijke macht, ofwel rechtsgeleerden zijn van erkende bekwaamheid. 2 Kandidaten dienen jonger te zijn dan 65 jaar op de datum waarop de Parlementaire Vergadering om de ontvangst van de lijst van drie kandidaten heeft verzocht, in aansluiting op artikel 22. 3 De rechters hebben zitting in het Hof op persoonlijke titel. 4 Gedurende hun ambtstermijn mogen de rechters geen activiteiten verrichten die onverenigbaar zijn met hun onafhankelijkheid, onpartijdigheid of met de eisen van een volledige dagtaak; het Hof beslist over alle vragen met betrekking tot de toepassing van dit lid. 2013 233 20-11-2013 2021 97 13-07-2021 01-08-2021 Is uitsluitend van toepassing op kandidaten op lijsten die door de Hoge Verdragsluitende Partijen op grond van artikel 22 van het Verdrag bij de Parlementaire Vergadering zijn ingediend na de inwerkingtreding van dit Protocol.

Artikel 22 Verkiezing van rechters Voor elke Hoge Verdragsluitende Partij worden de rechters gekozen door de Parlementaire Vergadering, met een meerderheid van de uitgebrachte stemmen, uit een lijst van drie kandidaten, voorgedragen door de Hoge Verdragsluitende Partij. 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010

Artikel 23 – Ambtstermijn en ontheffing uit het ambt 1 De rechters worden gekozen voor een periode van negen jaar. Zij zijn niet herkiesbaar. 2 De rechters blijven in functie tot hun vervanging. Zij handelen evenwel de zaken af die zij reeds in behandeling hebben. 3 Een rechter kan slechts van zijn functie worden ontheven indien de overige rechters bij een meerderheid van tweederde besluiten dat die rechter niet meer aan de vereiste voorwaarden voldoet. 2013 233 20-11-2013 2021 97 13-07-2021 01-08-2021 Is uitsluitend van toepassing op kandidaten op lijsten die door de Hoge Verdragsluitende Partijen op grond van artikel 22 van het Verdrag bij de Parlementaire Vergadering zijn ingediend na de inwerkingtreding van dit Protocol.

Artikel 24 – Griffie en rapporteurs 1 Het Hof beschikt over een griffie, waarvan de taken en de organisatie worden vastgesteld in het reglement van het Hof. 2 Indien het Hof zitting houdt als alleenzittende rechter, wordt het bijgestaan door rapporteurs die fungeren onder de bevoegdheid van de President van het Hof. Zij maken deel uit van de griffie van het Hof. 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010 Voorheen art. 25. 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 2009 104 24-07-2009 01-07-2009 Voorheen art. 25.

Artikel 25 Hof in voltallige vergadering bijeen Het Hof in voltallige vergadering bijeen: a. kiest zijn President en één of twee Vice-Presidenten voor een periode van drie jaar; zij zijn herkiesbaar; b. stelt Kamers in, voor bepaalde tijd; c. kiest de Voorzitters van de Kamers van het Hof; zij zijn herkiesbaar; d. neemt het reglement van het Hof aan; e. kiest de Griffier en één of twee Plaatsvervangend Griffiers; f. dient verzoeken in uit hoofde van artikel 26, tweede lid. 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010 Voorheen art. 26.

Artikel 26 – Alleenzittende rechters, comités, Kamers en Grote Kamer 1 Ter behandeling van bij het Hof aanhangig gemaakte zaken, houdt het Hof zitting als alleenzittende rechter, in comités van drie rechters, in Kamers van zeven rechters en in een Grote Kamer van zeventien rechters. De Kamers van het Hof stellen comités in voor bepaalde tijd. 2 Op verzoek van het Hof in voltallige vergadering bijeen, kan het Comité van Ministers, bij eenparig besluit, en voor een bepaalde termijn, het aantal rechters van de Kamers beperken tot vijf. 3 Alleenzittende rechters behandelen geen verzoekschriften ingediend tegen de Hoge Verdragsluitende Partij voor welke die rechters zijn gekozen. 4 De rechter die is gekozen voor de betrokken Hoge Verdragsluitende Partij maakt van rechtswege deel uit van de Kamer en de Grote Kamer. In geval van ontstentenis of belet van die rechter, wijst de President van het Hof een persoon van een vooraf door die Partij overgelegde lijst aan om daarin als rechter zitting te hebben. 5 De Grote Kamer bestaat mede uit de President van het Hof, de Vice-Presidenten, de Voorzitters van de Kamers en andere rechters, aangewezen overeenkomstig het reglement van het Hof. Wanneer een zaak op grond van artikel 43 naar de Grote Kamer wordt verwezen, mag een rechter van de Kamer die uitspraak heeft gedaan, geen zitting nemen in de Grote Kamer, met uitzondering van de voorzitter van de Kamer en de rechter die daarin zitting had voor de betrokken Hoge Verdragsluitende Partij. 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010 Voorheen art. 27. 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 2009 104 24-07-2009 01-07-2009 Voorheen art. 27.

Artikel 27 – Bevoegdheden van de alleenzittende rechters 1 De alleenzittende rechter kan een op grond van artikel 34 ingediend verzoekschrift niet-ontvankelijk verklaren of van de rol van het Hof schrappen, indien deze beslissing zonder nader onderzoek kan worden genomen. 2 De beslissing geldt als einduitspraak. 3 Indien de alleenzittende rechter een verzoekschrift niet niet-ontvankelijk verklaart of niet van de rol schrapt, verwijst deze het door naar een comité of Kamer voor verdere behandeling. 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 29 10-02-2014 2010 112 01-04-2010 01-06-2010 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 29 10-02-2014 2009 104 24-07-2009 01-07-2009

Artikel 28 – Bevoegdheden van comités 1 Ter zake van een op grond van artikel 34 ingediend verzoekschrift kan het comité, met eenparigheid van stemmen, a. het niet-ontvankelijk verklaren of van de rol schrappen, wanneer deze beslissing zonder nader onderzoek kan worden genomen; of b. het ontvankelijk verklaren en tegelijkertijd uitspraak doen over de gegrondheid, indien de onderliggende vraag van de zaak, betreffende de interpretatie of de toepassing van het Verdrag of de Protocollen daarbij, reeds behoort tot de vaste rechtspraak van het Hof. 2 Beslissingen en uitspraken op grond van het eerste lid gelden als einduitspraken. 3 Indien de rechter die voor de betrokken Hoge Verdragsluitende Partij is gekozen geen lid is van het comité, kan het comité die rechter in elk stadium van de procedure uitnodigen de plaats in te nemen van een van de leden van het comité, met inachtneming van alle relevante factoren, waaronder de vraag of die Partij bezwaar heeft gemaakt tegen de toepassing van de procedure vervat in het eerste lid, onderdeel b. 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 2009 104 24-07-2009 01-07-2009

Artikel 29 Beslissingen van Kamers inzake ontvankelijkheid en gegrondheid 1 Indien geen beslissing ingevolge artikel 27 of 28 is genomen, of geen uitspraak is gedaan uit hoofde van artikel 28, doet een Kamer uitspraak over de ontvankelijkheid en gegrondheid van individuele verzoekschriften ingediend op grond van artikel 34. De beslissing inzake ontvankelijkheid kan afzonderlijk worden genomen. 2 Een Kamer doet uitspraak over de ontvankelijkheid en de gegrondheid van interstatelijke verzoekschriften, ingediend op grond van artikel 33. De beslissing inzake de ontvankelijkheid wordt afzonderlijk genomen, tenzij het Hof, in uitzonderlijke gevallen, anders beslist. 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010

Artikel 30 Afstand van rechtsmacht ten gunste van de Grote Kamer Indien de bij een Kamer aanhangige zaak aanleiding geeft tot een ernstige vraag betreffende de interpretatie van het Verdrag of de Protocollen daarbij of wanneer de oplossing van een vraag aanhangig voor een Kamer een resultaat kan hebben dat strijdig is met een eerdere uitspraak van het Hof, kan de Kamer, te allen tijde voordat zij uitspraak doet, afstand doen van rechtsmacht ten gunste van de Grote Kamer. 2013 233 20-11-2013 2021 97 13-07-2021 01-08-2021 Is niet van toepassing op een aanhangige zaak waarbij een van de partijen, voorafgaand aan de datum van inwerkingtreding van dit Protocol, bezwaar heeft gemaakt tegen een voorstel van een Kamer van het Hof om afstand te doen van rechtsmacht ten gunste van de Grote Kamer.

Artikel 31 Bevoegdheden van de Grote Kamer De Grote Kamer, a. doet uitspraak over op grond van artikel 33 of artikel 34 ingediende verzoekschriften wanneer een Kamer ingevolge artikel 30 afstand van rechtsmacht heeft gedaan of wanneer de zaak ingevolge artikel 43 naar de Grote Kamer is verwezen; b doet uitspraak over door het Comité van Ministers in overeenstemming met artikel 46, vierde lid, aan het Hof voorgelegde kwesties; en c. behandelt verzoeken om advies, gedaan ingevolge artikel 47. 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010

Artikel 32 Rechtsmacht van het Hof 1 De rechtsmacht van het Hof strekt zich uit tot alle kwesties met betrekking tot de interpretatie en de toepassing van het Verdrag en de Protocollen daarbij die aan het Hof worden voorgelegd zoals bepaald in de artikelen 33, 34, 46 en 47. 2 In geval van een meningsverschil met betrekking tot de vraag of het Hof rechtsmacht heeft, beslist het Hof. 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010

Artikel 33 Interstatelijke zaken Elke Hoge Verdragsluitende Partij kan elke vermeende niet-nakoming van de bepalingen van het Verdrag en de Protocollen daarbij door een andere Hoge Verdragsluitende Partij bij het Hof aanhangig maken. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 34 Individuele verzoekschriften Het Hof kan verzoekschriften ontvangen van ieder natuurlijk persoon, iedere niet-gouvernementele organisatie of iedere groep personen die beweert slachtoffer te zijn van een schending door een van de Hoge Verdragsluitende Partijen van de rechten die in het Verdrag of de Protocollen daarbij zijn vervat. De Hoge Verdragsluitende Partijen verplichten zich ertoe de doeltreffende uitoefening van dit recht op generlei wijze te belemmeren. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 35 Voorwaarden voor ontvankelijkheid 1 Het Hof kan een zaak pas in behandeling nemen nadat alle nationale rechtsmiddelen zijn uitgeput, overeenkomstig de algemeen erkende regels van internationaal recht, en binnen een termijn van vier maanden na de datum van de definitieve nationale beslissing. 2 Het Hof behandelt geen enkel individueel verzoekschrift, ingediend op grond van artikel 34, dat a. anoniem is; of b. in wezen gelijk is aan een zaak die reeds eerder door het Hof is onderzocht of reeds aan een andere internationale instantie voor onderzoek of regeling is voorgelegd en geen nieuwe feiten bevat. 3 Het Hof verklaart elk individueel verzoekschrift, ingediend op grond van artikel 34, niet ontvankelijk, wanneer het van oordeel is dat: a. het verzoekschrift niet verenigbaar is met de bepalingen van het Verdrag of de Protocollen daarbij, kennelijk ongegrond is of een misbruik betekent van het recht tot het indienen van een verzoekschrift; of b. de verzoeker geen wezenlijk nadeel heeft geleden, tenzij de eerbiediging van de in het Verdrag en de Protocollen daarbij omschreven rechten van de mens noopt tot onderzoek van het verzoekschrift naar de gegrondheid ervan. 4 Het Hof verwerpt elk verzoekschrift dat het ingevolge dit artikel als niet ontvankelijk beschouwt. Dit kan het in elk stadium van de procedure doen. 2013 233 20-11-2013 2021 97 13-07-2021 01-08-2021 Is niet van toepassing op verzoekschriften ten aanzien waarvan de definitieve beslissing in de zin van artikel 35, eerste lid, van dit Verdrag is genomen vóór de datum van inwerkingtreding van artikel 4 van dit Protocol.

Artikel 36 Tussenkomst door derden 1 In alle zaken die voor een Kamer of de Grote Kamer aanhangig zijn, heeft een Hoge Verdragsluitende Partij waarvan een onderdaan verzoeker is het recht schriftelijke conclusies in te dienen en aan zittingen deel te nemen. 2 De President van het Hof kan, in het belang van een goede rechtsbedeling, elke Hoge Verdragsluitende Partij die geen partij bij de procedure is of elke belanghebbende die niet de verzoeker is, uitnodigen schriftelijke conclusies in te dienen of aan zittingen deel te nemen. 3 In alle zaken die voor een Kamer of de Grote Kamer aanhangig zijn, kan de Commissaris voor de Mensenrechten van de Raad van Europa schriftelijke conclusies indienen en aan hoorzittingen deelnemen. 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010

Artikel 37 Schrapping van de rol 1 Het Hof kan in elk stadium van de procedure beslissen een verzoekschrift van de rol te schrappen wanneer de omstandigheden tot de conclusie leiden dat Het Hof zet de behandeling van het verzoekschrift evenwel voort, indien de eerbiediging van de in het Verdrag en de Protocollen daarbij omschreven rechten van de mens zulks vereist. a. de verzoeker niet voornemens is zijn verzoekschrift te handhaven; of b. het geschil is opgelost; of c. het om een andere door het Hof vastgestelde reden niet meer gerechtvaardigd is de behandeling van het verzoekschrift voort te zetten. 2 Het Hof kan beslissen een verzoekschrift opnieuw op de rol te plaatsen wanneer het van oordeel is dat de omstandigheden zulks rechtvaardigen. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 38 – Behandeling van de zaak Het Hof behandelt de zaak tezamen met de vertegenwoordigers van de partijen en verricht, indien nodig, nader onderzoek, voor de goede voortgang waarvan de betrokken Hoge Verdragsluitende Partijen alle noodzakelijke faciliteiten leveren. 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010

Artikel 39 – Minnelijke schikkingen 1 In elk stadium van de procedure kan het Hof zich ter beschikking stellen van de betrokken partijen teneinde tot een minnelijke schikking van de zaak te komen op basis van eerbiediging van de in het Verdrag en de Protocollen daarbij omschreven rechten van de mens. 2 De in het eerste lid omschreven procedure is vertrouwelijk. 3 Indien het tot een minnelijke schikking komt, schrapt het Hof de zaak van de rol bij een beslissing, die beperkt blijft tot een korte uiteenzetting van de feiten en de bereikte oplossing. 4 De beslissing wordt toegezonden aan het Comité van Ministers dat toeziet op de tenuitvoerlegging van de voorwaarden van de minnelijke schikking als vervat in de beslissing. 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010

Artikel 40 Openbare zittingen en toegang tot de stukken 1 De zittingen zijn openbaar, tenzij het Hof wegens buitengewone omstandigheden anders beslist. 2 De ter griffie gedeponeerde stukken zijn toegankelijk voor het publiek, tenzij de President van het Hof anders beslist. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 41 Billijke genoegdoening Indien het Hof vaststelt dat er een schending van het Verdrag of van de Protocollen daarbij heeft plaatsgevonden en indien het nationale recht van de betrokken Hoge Verdragsluitende Partij slechts gedeeltelijk rechtsherstel toelaat, kent het Hof, indien nodig, een billijke genoegdoening toe aan de benadeelde. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 42 Uitspraken van Kamers Uitspraken van Kamers gelden als einduitspraak in overeenstemming met de bepalingen van artikel 44, tweede lid. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 43 Verwijzing naar de Grote Kamer 1 Binnen een termijn van drie maanden na de datum van de uitspraak van een Kamer kan elke bij de zaak betrokken partij, in uitzonderlijke gevallen, verzoeken om verwijzing van de zaak naar de Grote Kamer. 2 Een college van vijf rechters van de Grote Kamer aanvaardt het verzoek indien de zaak aanleiding geeft tot een ernstige vraag betreffende de interpretatie of toepassing van het Verdrag of de Protocollen daarbij, dan wel een ernstige kwestie van algemeen belang. 3 Indien het college het verzoek aanvaardt, doet de Grote Kamer uitspraak in de zaak. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 44 Einduitspraken 1 De uitspraak van de Grote Kamer geldt als einduitspraak. 2 De uitspraak van een Kamer geldt als einduitspraak a. wanneer de partijen verklaren dat zij niet zullen verzoeken om verwijzing van de zaak naar de Grote Kamer; of b. drie maanden na de datum van de uitspraak, indien niet is verzocht om verwijzing van de zaak naar de Grote Kamer; of c. wanneer het college van de Grote Kamer het in artikel 43 bedoelde verzoek verwerpt. 3 De einduitspraak wordt openbaar gemaakt. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 45 Redenen die aan uitspraken en beslissingen ten grondslag liggen 1 Uitspraken, alsmede beslissingen waarbij verzoekschriften al dan niet ontvankelijk worden verklaard, dienen met redenen te worden omkleed. 2 Indien een uitspraak niet, geheel of gedeeltelijk, de eenstemmige mening van de rechters weergeeft, heeft iedere rechter het recht een uiteenzetting van zijn persoonlijke mening toe te voegen. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 46 – Bindende kracht en tenuitvoerlegging van uitspraken 1 De Hoge Verdragsluitende Partijen verbinden zich ertoe zich te houden aan de einduitspraak van het Hof in de zaken waarbij zij partij zijn. 2 De einduitspraak van het Hof wordt toegezonden aan het Comité van Ministers dat toeziet op de tenuitvoerlegging ervan. 3 Indien het Comité van Ministers van mening is dat het toezicht op de tenuitvoerlegging van een einduitspraak wordt belemmerd vanwege een probleem met de interpretatie van de uitspraak, kan het de zaak voorleggen aan het Hof voor een uitspraak over vragen betreffende de interpretatie. Beslissingen tot verwijzing dienen te worden genomen met een tweederde meerderheid van de vertegenwoordigers die gerechtigd zijn in het Comité zitting te hebben. 4 Indien het Comité van Ministers van mening is dat een Hoge Verdragsluitende Partij weigert zich te houden aan een einduitspraak in een zaak waarbij zij partij is, kan het, na die Partij daarvan formeel in kennis te hebben gesteld en op grond van een beslissing genomen met een meerderheid van tweederden van de vertegenwoordigers die gerechtigd zijn in het Comité zitting te hebben, aan het Hof de vraag voorleggen of die Partij verzuimd heeft te voldoen aan haar verplichtingen uit hoofde van het eerste lid. 5 Indien het Hof constateert dat er sprake is van een schending van het eerste lid, legt het de zaak voor aan het Comité van Ministers teneinde te overwegen welke maatregelen dienen te worden getroffen. Indien het Hof constateert dat er geen sprake is van een schending van het eerste lid, legt het de zaak voor aan het Comité van Ministers dat het onderzoek van de zaak sluit. 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010

Artikel 47 Adviezen 1 Het Hof kan, op verzoek van het Comité van Ministers, adviezen uitbrengen over rechtsvragen betreffende de interpretatie van het Verdrag en de Protocollen daarbij. 2 Deze adviezen mogen geen betrekking hebben op vragen die verband houden met de inhoud of strekking van de in Titel I van het Verdrag en de Protocollen daarbij omschreven rechten en vrijheden, noch op andere vragen waarvan het Hof of het Comité van Ministers kennis zou moeten kunnen nemen ten gevolge van het instellen van een procedure overeenkomstig het Verdrag. 3 Besluiten van het Comité van Ministers waarbij het Hof om advies wordt gevraagd, dienen te worden genomen met een meerderheid van de vertegenwoordigers die gerechtigd zijn in het Comité zitting te hebben. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 48 Bevoegdheid van het Hof met betrekking tot adviezen Het Hof beslist of een verzoek om advies van het Comité van Ministers behoort tot zijn bevoegdheid als omschreven in artikel 47. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 49 Redenen die aan adviezen ten grondslag liggen 1 Adviezen van het Hof dienen met redenen te worden omkleed. 2 Indien een advies niet, geheel of gedeeltelijk, de eenstemmige mening van de rechters weergeeft, heeft iedere rechter het recht een uiteenzetting van zijn persoonlijke mening toe te voegen. 3 Adviezen van het Hof worden ter kennis gebracht van het Comité van Ministers. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 50 Kosten van het Hof De kosten van het Hof worden gedragen door de Raad van Europa. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 51 Voorrechten en immuniteiten van de rechters artikel 40 van het Statuut van de Raad van Europa De rechters genieten, gedurende de uitoefening van hun functie, de voorrechten en immuniteiten bedoeld inen de op grond van dat artikel gesloten overeenkomsten. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998

Artikel 52 Verzoeken om inlichtingen van de Secretaris-Generaal Iedere Hoge Verdragsluitende Partij verschaft op verzoek van de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa een uiteenzetting van de wijze waarop haar nationaal recht de daadwerkelijke uitvoering waarborgt van iedere bepaling van dit Verdrag. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998 Voorheen art. 57.

Artikel 53 Waarborging van bestaande rechten van de mens Geen bepaling van dit Verdrag zal worden uitgelegd als beperkingen op te leggen of inbreuk te maken op de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden die verzekerd kunnen worden ingevolge de wetten van enige Hoge Verdragsluitende Partij of ingevolge enig ander Verdrag waarbij de Hoge Verdragsluitende Partij partij is. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998 Voorheen art. 60.

Artikel 54 Bevoegdheden van het Comité van Ministers Statuut van de Raad van Europa Geen bepaling van dit Verdrag maakt inbreuk op de bevoegdheden door hetverleend aan het Comité van Ministers. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998 Voorheen art. 61.

Artikel 55 Uitsluiting van andere wijzen van geschillenregeling De Hoge Verdragsluitende Partijen komen overeen dat zij, behoudens bijzondere overeenkomsten, zich niet zullen beroepen op tussen haar van kracht zijnde verdragen, overeenkomsten of verklaringen om door middel van een verzoekschrift een geschil, hetwelk is ontstaan uit de interpretatie of toepassing van dit Verdrag te onderwerpen aan een andere wijze van regeling dan die die bij dit Verdrag zijn voorzien. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998 Voorheen art. 62.

Artikel 56 Territoriale werkingssfeer 1 Iedere Staat kan, ten tijde van de bekrachtiging of op elk later tijdstip door middel van een kennisgeving gericht aan de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa verklaren, dat dit Verdrag met inachtneming van het vierde lid van dit artikel van toepassing zal zijn op alle of op één of meer van de gebieden voor welker buitenlandse betrekkingen hij verantwoordelijk is. 2 Het Verdrag zal van toepassing zijn op het gebied of op de gebieden die in de kennisgeving zijn vermeld, vanaf de dertigste dag die volgt op die waarop de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa deze kennisgeving heeft ontvangen. 3 In de voornoemde gebieden zullen de bepalingen van dit Verdrag worden toegepast, evenwel met inachtneming van de plaatselijke behoeften. 4 Iedere Staat die een verklaring heeft afgelegd overeenkomstig het eerste lid van dit artikel, kan op elk later tijdstip, met betrekking tot één of meer van de gebieden die in de verklaring worden bedoeld, verklaren dat hij de bevoegdheid van het Hof aanvaardt om kennis te nemen van verzoekschriften van natuurlijke personen, (niet gouvernementele) organisaties of groepen van particulieren, zoals bepaald in artikel 34 van het Verdrag. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998 Voorheen art. 63.

Artikel 57 Voorbehouden 1 Iedere Staat kan, ten tijde van de ondertekening van dit Verdrag of van de nederlegging van zijn akte van bekrachtiging, een voorbehoud maken met betrekking tot een specifieke bepaling van dit Verdrag, voor zover een wet die op dat tijdstip op zijn grondgebied van kracht is, niet in overeenstemming is met deze bepaling. Voorbehouden van algemene aard zijn niet toegestaan krachtens dit artikel. 2 Elk voorbehoud hetwelk overeenkomstig dit artikel wordt gemaakt, dient een korte uiteenzetting van de betrokken wet te bevatten. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998 Voorheen art. 64.

Artikel 58 Opzegging 1 Een Hoge Verdragsluitende Partij kan dit Verdrag slechts opzeggen na verloop van een termijn van 5 jaar na de datum waarop het Verdrag voor haar in werking is getreden en met een opzeggingstermijn van 6 maanden, vervat in een kennisgeving gericht aan de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa, die de andere Hoge Verdragsluitende Partijen hiervan in kennis stelt. 2 Deze opzegging kan niet tot gevolg hebben dat zij de betrokken Hoge Verdragsluitende Partij ontslaat van de verplichtingen, nedergelegd in dit Verdrag, die betrekking hebben op daden die een schending van deze verplichtingen zouden kunnen betekenen en door haar gepleegd zouden zijn voor het tijdstip waarop de opzegging van kracht werd. 3 Onder dezelfde voorwaarden zal iedere Hoge Verdragsluitende Partij die ophoudt Lid van de Raad van Europa te zijn, ophouden Partij bij dit Verdrag te zijn. 4 Het Verdrag kan worden opgezegd overeenkomstig de bepalingen van de voorafgaande leden met betrekking tot ieder gebied waarop het overeenkomstig artikel 56 van toepassing is verklaard. 1994 165 11-08-1994 21-01-1997 1998 95 17-04-1998 01-11-1998 Voorheen art. 65.

Artikel 59 Ondertekening en bekrachtiging 1 Dit Verdrag is voor ondertekening door de Leden van de Raad van Europa opengesteld. Het zal worden bekrachtigd. De akten van bekrachtiging zullen worden nedergelegd bij de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa. 2 De Europese Unie kan toetreden tot dit Verdrag. 3 Dit Verdrag zal in werking treden na de nederlegging van tien akten van bekrachtiging. 4 Met betrekking tot iedere ondertekenaar die het daarna bekrachtigt, zal het Verdrag in werking treden op de dag van de nederlegging der akte van bekrachtiging. 5 De Secretaris-Generaal van de Raad van Europa geeft aan alle Leden van de Raad van Europa kennis van de inwerkingtreding van het Verdrag, van de namen der Hoge Verdragsluitende Partijen die het bekrachtigd hebben, evenals van de nederlegging van iedere akte van bekrachtiging die later heeft plaats gehad. 2004 285 30-11-2004 02-02-2006 2010 112 01-04-2010 01-06-2010