Verdrag inzake de bescherming van het mariene milieu in het noordoostelijk deel van de Atlantische Oceaan

Article 1 Definitions For the purposes of the Convention: a) “Maritime area” means the internal waters and the territorial seas of the Contracting Parties, the sea beyond and adjacent to the territorial sea under the jurisdiction of the coastal state to the extent recognised by international law, and the high seas, including the bed of all those waters and its sub-soil, situated within the following limits: (i) those parts of the Atlantic and Arctic Oceans and their dependent seas which lie north of 36° north latitude and between 42° west longitude and 51° east longitude, but excluding: 1. the Baltic Sea and the Belts lying to the south and east of lines drawn from Hasenore Head to Gniben Point, from Korshage to Spodsbjerg and from Gilbjerg Head to Kullen, 2. the Mediterranean Sea and its dependent seas as far as the point of intersection of the parallel of 36° north latitude and the meridian of 5° 36' west longitude; (ii) that part of the Atlantic Ocean north of 59° north latitude and between 44° west longitude and 42° west longitude. b) “Internal waters” means the waters on the landward side of the baselines from which the breadth of the territorial sea is measured, extending in the case of watercourses up to the freshwater limit. c) “Freshwater limit” means the place in a watercourse where, at low tide and in a period of low freshwater flow, there is an appreciable increase in salinity due to the presence of seawater. d) “Pollution” means the introduction by man, directly or indirectly, of substances or energy into the maritime area which results, or is likely to result, in hazards to human health, harm to living resources and marine ecosystems, damage to amenities or interference with other legitimate uses of the sea. e) “land-based sources” means point and diffuse sources on land from which substances or energy reach the maritime area by water, through the air, or directly from the coast. It includes sources associated with any deliberate disposal under the sea-bed made accessible from land by tunnel, pipeline or other means and sources associated with man-made structures placed, in the maritime area under the jurisdiction of a Contracting Party, other than for the purpose of offshore activities. f) “Dumping” means (i) any deliberate disposal in the maritime area of wastes or other matter 1. from vessels or aircraft; 2. from offshore installations; (ii) any deliberate disposal in the maritime area of 1. vessels or aircraft; 2. offshore installations and offshore pipelines. g) “Dumping” does not include: (i) International Convention for the Prevention of Pollution from Ships, 1973, as modified by the Protocol of 1978 the disposal in accordance with therelating thereto, or other applicable international law, of wastes or other matter incidental to, or derived from, the normal operations of vessels or aircraft or offshore installations other than wastes or other matter transported by or to vessels or aircraft or offshore installations for the purpose of disposal of such wastes or other matter or derived from the treatment of such wastes or other matter on such vessels or aircraft or offshore installations; (ii) placement of matter for a purpose other than the mere disposal thereof, provided that, if the placement is for a purpose other than that for which the matter was originally designed or constructed, it is in accordance with the relevant provisions of the Convention; and (iii) for the purposes of Annex III, the leaving wholly or partly in place of a disused offshore installation or disused offshore pipeline, provided that any such operation takes place in accordance with any relevant provision of the Convention and with other relevant international law. h) “Incineration” means any deliberate combustion of wastes or other matter in the maritime area for the purpose of their thermal destruction. i) “Incineration” does not include the thermal destruction of wastes or other matter in accordance with applicable international law incidental to, or derived from the normal operation of vessels or aircraft, or offshore installations other than the thermal destruction of wastes or other matter on vessels or aircraft or offshore installations operating for the purpose of such thermal destruction. j) “Offshore activities” means activities carried out in the maritime area for the purposes of the exploration, appraisal or exploitation of liquid and gaseous hydrocarbons. k) “Offshore sources” means offshore installations and offshore pipelines from which substances or energy reach the maritime area. l) “offshore installation” means any man-made structure, plant or vessel or parts thereof, whether floating or fixed to the seabed, placed within the maritime area for the purpose of offshore activities. m) “Offshore pipeline” means any pipeline which has been placed in the maritime area for the purpose of offshore activities. n) “Vessels or aircraft” means waterborne or airborne craft of any type whatsoever, their parts and other fittings. This expression includes air-cushion craft, floating craft whether self-propelled or not, and other man-made structures in the maritime area and their equipment, but excludes offshore installations and offshore pipelines. o) “Wastes or other matter” does not include: (i) human remains; ii) offshore installations; iii) offshore pipelines; (iv) unprocessed fish and fish offal discarded from fishing vessels. p) “Convention” means, unless the text otherwise indicates, the Convention for the Protection of the Marine Environment of the North-East Atlantic, its Annexes and Appendices. q) “Oslo Convention” means the Convention for the Prevention of Marine Pollution by Dumping from Ships and Aircraft signed in Oslo on 15th February 1972, as amended by the protocols of 2nd March 1983 and 5th December 1989. r) “Paris Convention” means the Convention for the Prevention of Marine Pollution from Land-based Sources, signed in Paris on 4th June 1974, as amended by the protocol of 26th March 1986. s) “Regional economic integration organisation” means an organisation constituted by sovereign States of a given region which has competence in respect of matters governed by the Convention and has been duly authorised, in accordance with its internal procedures, to sign, ratify, accept, approve or accede to the Convention. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 158 29-08-2018 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 2 General obligations 1 a) The Contracting Parties shall, in accordance with the provisions of the Convention, take all possible steps to prevent and eliminate pollution and shall take the necessary measures to protect the maritime area against the adverse effects of human activities so as to safeguard human health and to conserve marine ecosystems and, when practicable, restore marine areas which have been adversely affected. b) To this end Contracting Parties shall, individually and jointly, adopt programmes and measures and shall harmonise their policies and strategies. 2 The Contracting Parties shall apply: a) the precautionary principle, by virtue of which preventive measures are to be taken when there are reasonable grounds for concern that substances or energy introduced, directly or indirectly, into the marine environment may bring about hazards to human health, harm living resources and marine ecosystems, damage amenities or interfere with other legitimate uses of the sea, even when there is no conclusive evidence of a causal relationship between the inputs and the effects; b) the polluter pays principle, by virtue of which the costs of pollution prevention, control and reduction measures are to be borne by the polluter. 3 a) In implementing the Convention, Contracting Parties shall adopt programmes and measures which contain, where appropriate, time-limits for their completion and which take full account of the use of the latest technological developments and practices designed to prevent and eliminate pollution fully. b) to this end they shall: (i) inter alia, taking into account the criteria set forth in Appendix 1, define with respect to programmes and measures the application of, including, where appropriate, clean technology; - best available techniques - best environmental practice (ii) in carrying out such programmes and measures, ensure the application of best available techniques and best environmental practice as so defined, including, where appropriate, clean technology. 4 The Contracting Parties shall apply the measures they adopt in such a way as to prevent an increase in pollution of the sea outside the maritime area or in other parts of the environment. 5 No provision of the Convention shall be interpreted as preventing the Contracting Parties from taking, individually or jointly, more stringent measures with respect to the prevention and elimination of pollution of the maritime area or with respect to the protection of the maritime area against the adverse effects of human activities. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 3 Pollution from land-based sources The Contracting Parties shall take, individually and jointly, all possible steps to prevent and eliminate pollution from land-based sources in accordance with the provisions of the Convention, in particular as provided for in Annex I. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 4 Pollution by dumping or incineration The Contracting Parties shall take, individually and jointly, all possible steps to prevent and eliminate pollution by dumping or incineration of wastes or other matter in accordance with the provisions of the Convention, in particular as provided for in Annex II. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 5 Pollution from offshore sources The Contracting Parties shall take, individually and jointly, all possible steps to prevent and eliminate pollution from offshore sources in accordance with the provisions of the Convention, in particular as provided for in Annex III. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 158 29-08-2018 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 6 Assessment of the quality of the marine environment The Contracting Parties shall, in accordance with the provisions of the Convention, in particular as provided for in Annex IV: a) undertake and publish at regular intervals joint assessments of the quality status of the marine environment and of its development, for the maritime area or for regions or sub-regions thereof; b) include in such assessments both an evaluation of the effectiveness of the measures taken and planned for the protection of the marine environment and the identification of priorities for action. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 7 Pollution from other sources The Contracting Parties shall cooperate with a view to adopting Annexes, in addition to the Annexes mentioned in Articles 3,4,5 and 6 above, prescribing measures, procedures and standards to protect the maritime area against pollution from other sources, to the extent that such pollution is not already the subject of effective measures agreed by other international organisations or prescribed by other international conventions. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 158 29-08-2018 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 8 Scientific and technical research 1 To further the aims of the Convention, the Contracting Parties shall establish complementary or joint programmes of scientific or technical research and, in accordance with a standard procedure, to transmit to the Commission: a) the results of such complementary, joint or other relevant research; b) details of other relevant programmes of scientific and technical research. 2 In so doing, the Contracting Parties shall have regard to the work carried out, in these fields, by the appropriate international organisations and agencies. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 9 Access to information 1 The Contracting Parties shall ensure that their competent authorities are required to make available the information described in paragraph 2 of this Article to any natural or legal person, in response to any reasonable request, without that person's having to prove an interest, without unreasonable charges, as soon as possible and at the latest within two months. 2 The information referred to in paragraph 1 of this Article is any available information in written, visual, aural or data-base form on the state of the maritime area, on activities or measures adversely affecting or likely to affect it and on activities or measures introduced in accordance with the Convention. 3 The provisions of this Article shall not affect the right of Contracting Parties, in accordance with their national legal systems and applicable international regulations, to provide for a request for such information to be refused where it affects: a) the confidentiality of the proceedings of public authorities, international relations and national defence; b) public security; c) sub judice, matters which are, or have been,or under enquiry (including disciplinary enquiries), or which are the subject of preliminary investigation proceedings; d) commercial and industrial confidentiality, including intellectual property; e) the confidentiality of personal data and/or files; f) material supplied by a third party without that party being under a legal obligation to do so; g) material, the disclosure of which would make it more likely that the environment to which such material related would be damaged. 4 The reasons for a refusal to provide the information requested must be given. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 10 Commission 1 A Commission, made up of representatives of each of the Contracting Parties, is hereby established. The Commission shall meet at regular intervals and at any time when, due to special circumstances, it is so decided in accordance with the Rules of Procedure. 2 It shall be the duty of the Commission: a) to supervise the implementation of the Convention; b) generally to review the condition of the maritime area, the effectiveness of the measures being adopted, the priorities and the need for any additional or different measures; c) to draw up, in accordance with the General Obligations of the Convention, programmes and measures for the prevention and elimination of pollution and for the control of activities which may, directly or indirectly, adversely affect the maritime area; such programmes and measures may, when appropriate, include economic instruments; d) to establish at regular intervals its programme of work; e) to set up such subsidiary bodies as it considers necessary and to define their terms of reference; f) to consider and, where appropriate, adopt proposals for the amendment of the Convention in accordance with Articles 15, 16, 17, 18, 19 and 27; g) to discharge the functions conferred by Articles 21 and 23 and such other functions as may be appropriate under the terms of the Convention; 3 inter alia To these ends the Commission may,, adopt decisions and recommendations in accordance with Article 13. 4 The Commission shall draw up its Rules of Procedure which shall be adopted by unanimous vote of the Contracting Parties. 5 The Commission shall draw up its Financial Regulations which shall be adopted by unanimous vote of the Contracting Parties. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 11 Observers I The Commission may, by unanimous vote of the Contracting Parties, decide to admit as an observer: a) any State which is not a Contracting Party to the Convention; b) any international governmental or any non-governmental organisation the activities of which are related to the Convention. 2 Such observers may participate in meetings of the Commission but without the right to vote and may present to the Commission any information or reports relevant to the objectives of the Convention. 3 The conditions for the admission and the participation of observers shall be set in the Rules of Procedure of the Commission. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 158 29-08-2018 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 12 Secretariat 1. A permanent Secretariat is hereby established. 2. The Commission shall appoint an Executive Secretary and determine the duties of that post and the terms and conditions upon which it is to be held. 3. The Executive Secretary shall perform the functions that are necessary for the administration of the Convention and for the work of the Commission as well as the other tasks entrusted to the Executive Secretary by the Commission in accordance with its Rules of Procedure and its Financial Regulations. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 13 Decisions and recommendations 1 Decisions and recommendations shall be adopted by unanimous vote of the Contracting Parties. Should unanimity not be attainable, and unless otherwise provided in the Convention, the Commission may nonetheless adopt decisions or recommendations by a three-quarters majority vote of the Contracting Parties. 2 A decision shall be binding on the expiry of a period of two hundred days after its adoption for those Contracting Parties that voted for it and have not within that period notified the Executive Secretary in writing that they are unable to accept the decision, provided that at the expiry of that period three-quarters of the Contracting Parties have either voted for the decision and not withdrawn their acceptance or notified the Executive Secretary in writing that they are able to accept the decision. Such a decision shall become binding on any other Contracting Party which has notified the Executive Secretary in writing that it is able to accept the decision from the moment of that notification or after the expiry of a period of two hundred days after the adoption of the decision, whichever is later. 3 A notification under paragraph 2 of this Article to the Executive Secretary may indicate that a Contracting Party is unable to accept a decision insofar as it relates to one or more of its dependent or autonomous territories to which the Convention applies. 4 All decisions adopted by the Commission shall, where appropriate, contain provisions specifying the timetable by which the decision shall be implemented. 5 Recommendations shall have no binding force. 6 Decisions concerning any Annex or Appendix shall be taken only by the Contracting Parties bound by the Annex or Appendix concerned. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 158 29-08-2018 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 14 Status of annexes and appendices 1 The Annexes and Appendices form an integral part of the Convention. 2 The Appendices shall be of a scientific, technical or administrative nature. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 15 Amendment of the Convention 1 Without prejudice to the provisions of paragraph 2 of Article 27 and to specific provisions applicable to the adoption or amendment of Annexes or Appendices, an amendment to the Convention shall be governed by the present Article. 2 Any Contracting Party may propose an amendment to the Convention. The text of the proposed amendment shall be communicated to the Contracting Parties by the Executive Secretary of the Commission at least six months before the meeting of the Commission at which it is proposed for adoption. The Executive Secretary shall also communicate the proposed amendment to the signatories to the Convention for information. 3 The Commission shall adopt the amendment by unanimous vote of the Contracting Parties. 4 The adopted amendment shall be submitted by the Depositary Government to the Contracting Parties for ratification, acceptance or approval. Ratification, acceptance or approval of the amendment shall be notified to the Depositary Government in writing. 5 The amendment shall enter into force for those Contracting Parties which have ratified, accepted or approved it on the thirtieth day after receipt by the Depositary Government of notification of its ratification, acceptance or approval by at least seven Contracting Parties. Thereafter the amendment shall enter into force for any other Contracting Party on the thirtieth day after that Contracting Party has deposited its instrument of ratification, acceptance or approval of the amendment. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 16 Adoption of annexes The provisions of Article 15 relating to the amendment of the Convention shall also apply to the proposal, adoption and entry into force of an Annex to the Convention, except that the Commission shall adopt any Annex referred to in Article 7 by a three-quarters majority vote of the Contracting Parties. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 17 Amendment of annexes 1 The provisions of Article 15 relating to the amendment of the Convention shall also apply to an amendment to an Annex to the Convention, except that the Commission shall adopt amendments to any Annex referred to in Articles 3, 4, 5, 6 or 7 by a three-quarters majority vote of the Contracting Parties bound by that Annex. 2 If the amendment of an Annex is related to an amendment to the Convention, the amendment of the Annex shall be governed by the same provisions as apply to the amendment to the Convention. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 158 29-08-2018 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 18 Adoption of appendices 1 If a proposed Appendix is related to an amendment to the Convention or an Annex, proposed for adoption in accordance with Article 15 or Article 17, the proposal, adoption and entry into force of that Appendix shall be governed by the same provisions as apply to the proposal, adoption and entry into force of that amendment. 2 If a proposed Appendix is related to an Annex to the Convention, proposed for adoption in accordance with Article 16, the proposal, adoption and entry into force of that Appendix shall be governed by the same provisions as apply to the proposal, adoption and entry into force of that Annex. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 19 Amendment of appendices 1 Any Contracting Party bound by an Appendix may propose an amendment to that Appendix. The text of the proposed amendment shall be communicated to all Contracting Parties to the Convention by the Executive Secretary of the Commission as provided for in paragraph 2 of Article 15. 2 The Commission shall adopt the amendment to an Appendix by a three-quarters majority vote of the Contracting Parties bound by that Appendix. 3 An amendment to an Appendix shall enter into force on the expiry of a period of two hundred days after its adoption for those Contracting Parties which are bound by that Appendix and have not within that period notified the Depositary Government in writing that they are unable to accept that amendment, provided that at the expiry of that period three-quarters of the Contracting Parties bound by that Appendix have either voted for the amendment and not withdrawn their acceptance or have notified the Depositary Government in writing that they are able to accept the amendment. 4 A notification under paragraph 3 of this Article to the Depositary Government may indicate that a Contracting Party is unable to accept the amendment insofar as it relates to one or more of its dependent or autonomous territories to which the Convention applies. 5 An amendment to an Appendix shall become binding on any other Contracting Party bound by the Appendix which has notified the Depositary Government in writing that it is able to accept the amendment from the moment of that notification or after the expiry of a period of two hundred days after the adoption of the amendment, whichever is later. 6 The Depositary Government shall without delay notify all Contracting Parties of any such notification received. 7 If the amendment of an Appendix is related to an amendment to the Convention or an Annex, the amendment of the Appendix shall be governed by the same provisions as apply to the amendment to the Convention or that Annex. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 20 Right to vote 1 Each Contracting Party shall have one vote in the Commission. 2 Notwithstanding the provisions of paragraph 1 of this Article, the European Economic Community and other regional economic integration organisations, within the areas of their competence, are entitled to a number of votes equal to the number of their Member States which are Contracting Parties to the Convention. Those organisations shall not exercise their right to vote in cases where their Member States exercise theirs and conversely. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 21 Transboundary pollution 1. When pollution originating from a Contracting Party is likely to prejudice the interests of one or more of the other Contracting Parties to the Convention, the Contracting Parties concerned shall enter into consultation, at the request of any one of them, with a view to negotiating a cooperation agreement. 2. At the request of any Contracting Party concerned, the Commission shall consider the question and may make recommendations with a view to reaching a satisfactory solution. 3. inter alia, An agreement referred to in paragraph 1 of this Article may,define the areas to which it shall apply, the quality objectives to be achieved and the methods for achieving these objectives, including methods for the application of appropriate standards and the scientific and technical information to be collected. 4. The Contracting Parties signatory to such an agreement shall, through the medium of the Commission, inform the other Contracting Parties of its purport and of the progress made in putting it into effect. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 158 29-08-2018 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 22 Reporting to the Commission The Contracting Parties shall report to the Commission at regular intervals on: a) the legal, regulatory, or other measures taken by them for the implementation of the provisions of the Convention and of decisions and recommendations adopted thereunder, including in particular measures taken to prevent and punish conduct in contravention of those provisions; b) the effectiveness of the measures referred to in subparagraph (a) of this Article; c) problems encountered in the implementation of the provisions referred to in subparagraph (a) of this Article. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 23 Compliance The Commission shall: a) on the basis of the periodical reports referred to in Article 22 and any other report submitted by the Contracting Parties, assess their compliance with the Convention and the decisions and recommendations adopted thereunder; b) when appropriate, decide upon and call for steps to bring about full compliance with the Convention, and decisions adopted thereunder, and promote the implementation of recommendations, including measures to assist a Contracting Party to carry out its obligations. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 24 Regionalisation The Commission may decide that any decision or recommendation adopted by it shall apply to all, or a specified part, of the maritime area and may provide for different timetables to be applied, having regard to the differences between ecological and economic conditions in the various regions and sub-regions covered by the Convention. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 25 Signature The Convention shall be open for signature at Paris from 22nd September 1992 to 30th June 1993 by: a) the Contracting Parties to the Oslo Convention or the Paris Convention; b) any other coastal State bordering the maritime area; c) any State located upstream on watercourses reaching the maritime area; d) any regional economic integration organisation having as a member at least one State to which any of the subparagraphs (a) to (c) of this Article applies. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 26 Ratification, acceptance or approval The Convention shall be subject to ratification, acceptance or approval. The instruments of ratification, acceptance or approval shall be deposited with the Government of the French Republic. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 27 Accessions 1 After 30th June 1993, the Convention shall be open for accession by the States and regional economic integration organisations referred to in Article 25. 2 The Contracting Parties may unanimously invite States or regional economic integration organisations not referred to in Article 25 to accede to the Convention. In the case of such an accession, the definition of the maritime area shall, if necessary, be amended by a decision of the Commission adopted by unanimous vote of the Contracting Parties. Any such amendment shall enter into force after unanimous approval of all the Contracting Parties on the thirtieth day after the receipt of the last notification by the Depositary Government. 3 Any such accession shall relate to the Convention including any Annex and any Appendix that have been adopted at the date of such accession, except when the instrument of accession contains an express declaration of non-acceptance of one or several Annexes other than Annexes I, II, III and IV. 4 The instruments of accession shall be deposited with the Government of the French Republic. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 28 Reservations No reservation to the Convention may be made. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 29 Entry into force 1 The Convention shall enter into force on the thirtieth day following the date on which all Contracting Parties to the Oslo Convention and all Contracting Parties to the Paris Convention have deposited their instrument of ratification, acceptance, approval or accession. 2 For any State or regional economic integration organisation not referred to in paragraph 1 of this Article, the Convention shall enter into force in accordance with paragraph 1 of this Article, or on the thirtieth day following the date of the deposit of the instrument of ratification, acceptance, approval or accession by that State or regional economic integration organisations, whichever is later. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 30 Withdrawal 1 At any time after the expiry of two years from the date of entry into force of the Convention for a Contracting Party, that Contracting Party may withdraw from the Convention by notification in writing to the Depositary Government. 2 Except as may be otherwise provided in an Annex other than Annexes I to IV to the Convention, any Contracting Party may at any time after the expiry of two years from the date of entry into force of such Annex for that Contracting Party withdraw from such Annex by notification in writing to the Depositary Government. 3 Any withdrawal referred to in paragraphs 1 and 2 of this Article shall take effect one year after the date on which the notification of that withdrawal is received by the Depositary Government. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 31 Replacement of the Oslo and Paris Conventions 1 Upon its entry into force, the Convention shall replace the Oslo and Paris Conventions as between the Contracting Parties. 2 Notwithstanding paragraph 1 of this Article, decisions, recommendations and all other agreements adopted under the Oslo Convention or the Paris Convention shall continue to be applicable, unaltered in their legal nature, to the extent that they are compatible with, or not explicitly terminated by, the Convention, any decisions or, in the case of existing recommendations, any recommendations adopted thereunder. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 32 Settlement of disputes 1 Any disputes between Contracting Parties relating to the interpretation or application of the Convention, which cannot be settled otherwise by the Contracting Parties concerned, for instance by means of inquiry or conciliation within the Commission, shall at the request of any of those Contracting Parties, be submitted to arbitration under the conditions laid down in this Article. 2 Unless the parties to the dispute decide otherwise, the procedure of the arbitration referred to in paragraph 1 of this Article shall be in accordance with paragraphs 3 to 10 of this Article. 3 a) At the request addressed by one Contracting Party to another Contracting Party in accordance with paragraph 1 of this Article, an arbitral tribunal shall be constituted. The request for arbitration shall state the subject matter of the application including in particular the Articles of the Convention, the interpretation or application of which is in dispute. b) The applicant party shall inform the Commission that it has requested the setting up of an arbitral tribunal, stating the name of the other party to the dispute and the Articles of the Convention the interpretation or application of which, in its opinion, is in dispute. The Commission shall forward the information thus received to all Contracting Parties to the Convention. 4 The arbitral tribunal shall consist of three members: each of the parties to the dispute shall appoint an arbitrator; the two arbitrators so appointed shall designate by common agreement the third arbitrator who shall be the chairman of the tribunal. The latter shall not be a national of one of the parties to the dispute, nor have his usual place of residence in the territory of one of these parties, nor be employed by any of them, nor have dealt with the case in any other capacity. 5 a) If the chairman of the arbitral tribunal has not been designated within two months of the appointment of the second arbitrator, the President of the International Court of Justice shall, at the request of either party, designate him within a further two months' period. b) If one of the parties to the dispute does not appoint an arbitrator within two months of receipt of the request, the other party may inform the President of the International Court of Justice who shall designate the chairman of the arbitral tribunal within a further two months' period. Upon designation, the chairman of the arbitral tribunal shall request the party which has not appointed an arbitrator to do so within two months. After such period, he shall inform the President of the International Court of Justice who shall make this appointment within a further two months' period. 6 a) The arbitral tribunal shall decide according to the rules of international law and, in particular, those of the Convention. b) Any arbitral tribunal constituted under the provisions of this Article shall draw up its own rules of procedure. c) In the event of a dispute as to whether the arbitral tribunal has jurisdiction, the matter shall be decided by the decision of the arbitral tribunal. 7 a) The decisions of the arbitral tribunal, both on procedure and on substance, shall be taken by majority voting of its members. b) The arbitral tribunal may take all appropriate measures in order to establish the facts. It may, at the request of one of the parties, recommend essential interim measures of protection. c) If two or more arbitral tribunals constituted under the provisions of this Article are seized of requests with identical or similar subjects, they may inform themselves of the procedures for establishing the facts and take them into account as far as possible. d) The parties to the dispute shall provide all facilities necessary for the effective conduct of the proceedings. e) The absence or default of a party to the dispute shall not constitute an impediment to the proceedings. 8 Unless the arbitral tribunal determines otherwise because of the particular circumstances of the case, the expenses of the tribunal, including the remuneration of its members, shall be borne by the parties to the dispute in equal shares. The tribunal shall keep a record of all its expenses, and shall furnish a final statement thereof to the parties. 9 Any Contracting Party that has an interest of a legal nature in the subject matter of the dispute which may be affected by the decision in the case, may intervene in the proceedings with the consent of the tribunal. 10 a) The award of the arbitral tribunal shall be accompanied by a statement of reasons. It shall be final and binding upon the parties to the dispute. b) Any dispute which may arise between the parties concerning the interpretation or execution of the award may be submitted by either party to the arbitral tribunal which made the award or, if the latter cannot be seized thereof, to another arbitral tribunal constituted for this purpose in the same manner as the first. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 158 29-08-2018 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 33 Duties of the depositary Government The Depositary Government shall inform the Contracting Parties and the signatories to the Convention: a) of the deposit of instruments of ratification, acceptance, approval or accession, of declarations of non-acceptance and of notifications of withdrawal in accordance with Articles 26, 27 and 30; b) of the date on which the Convention comes into force in accordance with Article 29; c) of the receipt of notifications of acceptance, of the deposit of instruments of ratification, acceptance, approval or accession and of the entry into force of amendments to the Convention and of the adoption and amendment of Annexes or Appendices, in accordance with Articles 15, 16, 17, 18 and 19. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 34 Original text The original of the Convention, of which the French and English texts shall be equally authentic, shall be deposited with the Government of the French Republic which shall send certified copies thereof to the Contracting Parties and the signatories to the Convention and shall deposit a certified copy with the Secretary General of the United Nations for registration and publication in accordance with Article 102 of the United Nations Charter. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 1 1 When adopting programmes and measures for the purpose of this Annex, the Contracting Parties shall require, either individually or jointly, the use of including, where appropriate, clean technology. - best available techniques for point sources - best environmental practice for point and diffuse sources 2 When setting priorities and in assessing the nature and extent of the programmes and measures and their time scales, the Contracting Parties shall use the criteria given in Appendix 2. 3 The Contracting Parties shall take preventive measures to minimise the risk of pollution caused by accidents. 4 When adopting programmes and measures in relation to radioactive substances, including waste, the Contracting Parties shall also take account of: a) the recommendations of the other appropriate international organisations and agencies; b) the monitoring procedures recommended by these international organisations and agencies. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 2 1 Point source discharges to the maritime area, and releases into water or air which reach and may affect the maritime area, shall be strictly subject to authorisation or regulation by the competent authorities of the Contracting Parties. Such authorisation or regulation shall, in particular, implement relevant decisions of the Commission which bind the relevant Contracting Party. 2 The Contracting Parties shall provide for a system of regular monitoring and inspection by their competent authorities to assess compliance with authorisations and regulations of releases into water or air. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 3 inter alia, For the purposes of this Annex, it shall,be the duty of the Commission to draw up: a) plans for the reduction and phasing out of substances that are toxic, persistent and liable to bioaccumulate arising from land-based sources; b) when appropriate, programmes and measures for the reduction of inputs of nutrients from urban, municipal, industrial, agricultural and other sources. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 1 This Annex shall not apply to any deliberate disposal in the maritime area of: a) wastes or other matter from offshore installations; b) offshore installations and offshore pipelines. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 2 Incineration is prohibited. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 3 1 The dumping of all wastes or other matter is prohibited, except for those wastes or other matter listed in paragraphs 2 and 3 of this Article. 2 The list referred to in paragraph 1 of this Article is as follows: a) dredged material; b) inert materials of natural origin, that is solid, chemically unprocessed geological material the chemical constituents of which are unlikely to be released into the marine environment; c) sewage sludge until 31st December 1998; d) fish waste from industrial fish processing operations; e) vessels or aircraft until, at the latest, 31st December 2004; f) carbon dioxide streams from carbon dioxide capture processes for storage, provided: (i) disposal is into a sub-soil geological formation; (ii) the streams consist overwhelmingly of carbon dioxide. They may contain incidental associated substances derived from the source material and the capture, transport and storage processes used; (iii) no wastes or other matter are added for the purpose of disposing of those wastes or other matter; (iv) they are intended to be retained in these formations permanently and will not lead to significant adverse consequences for the marine environment, human health and other legitimate uses of the maritime area. 3 a) The dumping of low and intermediate level radioactive substances, including wastes, is prohibited. b) As an exception to subparagraph 3(a) of this Article, those Contracting Parties, the United Kingdom and France, who wish to retain the option of an exception to subparagraph 3(a) in any case not before the expiry of a period of 15 years from 1st January 1993, shall report to the meeting of the Commission at Ministerial level in 1997 on the steps taken to explore alternative land-based options. c) Unless, at or before the expiry of this period of 15 years, the Commission decides by a unanimous vote not to continue the exception provided in subparagraph 3(b), it shall take a decision pursuant to Article 13 of the Convention on the prolongation for a period of 10 years after 1st January 2008 of the prohibition, after which another meeting of the Commission at Ministerial level shall be held. Those Contracting Parties mentioned in subparagraph 3(b) of this Article still wishing to retain the option mentioned in subparagraph 3(b) shall report to the Commission meetings to be held at Ministerial level at two yearly intervals from 1999 onwards about the progress in establishing alternative land-based options and on the results of scientific studies which show that any potential dumping operations would not result in hazards to human health, harm to living resources or marine ecosystems, damage to amenities or interference with other legitimate uses of the sea. 2008 60 01-04-2008 2011 231 16-11-2011 28-10-2011

Article 4 1 The Contracting Parties shall ensure that: a) no wastes or other matter listed in paragraph 2 of Article 3 of this Annex shall be dumped without authorisation by their competent authorities, or regulation; b) such authorisation or regulation is in accordance with the relevant applicable criteria, guidelines and procedures adopted by the Commission in accordance with Article 6 of this Annex; c) with the aim of avoiding situations in which the same dumping operation is authorised or regulated by more than one Contracting Party, their competent authorities shall, as appropriate, consult before granting an authorisation or applying regulation. 2 Any authorisation or regulation under paragraph 1 of this Article shall not permit the dumping of vessels or aircraft containing substances which result or are likely to result in hazards to human health, harm to living resources and marine ecosystems, damage to amenities or interference with other legitimate uses of the sea. 3 Each Contracting Party shall keep, and report to the Commission records of the nature and the quantities of wastes or other matter dumped in accordance with paragraph 1 of this Article, and of the dates, places and methods of dumping. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 158 29-08-2018 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 5 No placement of matter in the maritime area for a purpose other than that for which it was originally designed or constructed shall take place without authorisation or regulation by the competent authority of the relevant Contracting Party. Such authorisation or regulation shall be in accordance with the relevant applicable criteria, guidelines and procedures adopted by the Commission in accordance with Article 6 of this Annex. This provision shall not be taken to permit the dumping of wastes or other matter otherwise prohibited under this Annex. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 158 29-08-2018 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 6 inter alia, For the purposes of this Annex, it shall,be the duty of the Commission to draw up and adopt criteria, guidelines and procedures relating to the dumping of wastes or other matter listed in paragraph 2 of Article 3, and to the placement of matter referred to in Article 5, of this Annex, with a view to preventing and eliminating pollution. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 7 force majeure, The provisions of this Annex concerning dumping shall not apply in case ofdue to stress of weather or any other cause, when the safety of human life or of a vessel or aircraft is threatened. Such dumping shall be so conducted as to minimise the likelihood of damage to human or marine life and shall immediately be reported to the Commission, together with full details of the circumstances and of the nature and quantities of the wastes or other matter dumped. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 8 The Contracting Parties shall take appropriate measures, both individually and within relevant international organisations, to prevent and eliminate pollution resulting from the abandonment of vessels or aircraft in the maritime area caused by accidents. In the absence of relevant guidance from such international organisations, the measures taken by individual Contracting Parties should be based on such guidelines as the Commission may adopt. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 9 In an emergency, if a Contracting Party considers that wastes or other matter the dumping of which is prohibited under this Annex cannot be disposed of on land without unacceptable danger or damage, it shall forthwith consult other Contracting Parties with a view to finding the most satisfactory methods of storage or the most satisfactory means of destruction or disposal under the prevailing circumstances. The Contracting Party shall inform the Commission of the steps adopted following this consultation. The Contracting Parties pledge themselves to assist one another in such situations. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 10 1 Each Contracting Party shall ensure compliance with the provisions of this Annex: a) by vessels or aircraft registered in its territory; b) by vessels or aircraft loading in its territory the wastes or other matter which are to be dumped or incinerated; c) by vessels or aircraft believed to be engaged in dumping or incineration within its internal waters or within its territorial sea or within that part of the sea beyond and adjacent to the territorial sea under the jurisdiction of the coastal state to the extent recognised by international law. 2 Each Contracting Party shall issue instructions to its maritime inspection vessels and aircraft and to other appropriate services to report to its authorities any incidents or conditions in the maritime area which give rise to suspicions that dumping in contravention of the provisions of the present Annex has occurred or is about to occur. Any Contracting Party whose authorities receive such a report shall, if it considers it appropriate, accordingly inform any other Contracting Party concerned. 3 Nothing in this Annex shall abridge the sovereign immunity to which certain vessels are entitled under international law. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 158 29-08-2018 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 1 This Annex shall not apply to any deliberate disposal in the maritime area of: a) wastes or other matter from vessels or aircraft; b) vessels or aircraft; 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 158 29-08-2018 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 2 1 When adopting programmes and measures for the purpose of this Annex, the Contracting Parties shall require, either individually or jointly, the use of: including, where appropriate, clean technology. a) best available techniques b) best environmental practice 2 When setting priorities and in assessing the nature and extent of the programmes and measures and their time scales, the Contracting Parties shall use the criteria given in Appendix 2. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 3 1 Any dumping of wastes or other matter from offshore installations is prohibited. 2 This prohibition does not relate to discharges or emissions from offshore sources. 3 The prohibition referred to in paragraph 1 of this Article does not apply to carbon dioxide streams from carbon dioxide capture processes for storage, provided a) disposal is into a sub-soil geological formation; b) the streams consist overwhelmingly of carbon dioxide. They may contain incidental associated substances derived from the source material and the capture, transport and storage processes used; c) no wastes or other matter are added for the purpose of disposing of those wastes or other matter; d) they are intended to be retained in these formations permanently and will not lead to significant adverse consequences for the marine environment, human health and other legitimate uses of the maritime area. 4 The Contracting Parties shall ensure that no streams referred to in paragraph 3 shall be disposed of in sub-soil geological formations without authorisation or regulation by their competent authorities. Such authorisation or regulation shall, in particular, implement the relevant applicable decisions, recommendations and all other agreements adopted under the Convention. 2008 60 01-04-2008 2011 231 16-11-2011 28-10-2011

Article 4 1 The use on, or the discharge or emission from, offshore sources of substances which may reach and affect the maritime area shall be strictly subject to authorisation or regulation by the competent authorities of the Contracting Parties. Such authorisation or regulation shall, in particular, implement the relevant applicable decisions, recommendations and all other agreements adopted under the Convention. 2 The competent authorities of the Contracting Parties shall provide for a system of monitoring and inspection to assess compliance with authorisation or regulation as provided for in paragraph 1 of Article 4 of this Annex. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 5 1 No disused offshore installation or disused offshore pipeline shall be dumped and no disused offshore installation shall be left wholly or partly in place in the maritime area without a permit issued by the competent authority of the relevant Contracting Party on a case-by-case basis. The Contracting Parties shall ensure that their authorities, when granting such permits, shall implement the relevant applicable decisions, recommendations and all other agreements adopted under the Convention. 2 No such permit shall be issued if the disused offshore installation or disused offshore pipeline contains substances which result or are likely to result in hazards to human health, harm to living resources and marine ecosystems, damage to amenities or interference with other legitimate uses of the sea. 3 Any Contracting Party which intends to take the decision to issue a permit for the dumping of a disused offshore installation or a disused offshore pipeline placed in the maritime area after 1st January 1998 shall, through the medium of the Commission, inform the other Contracting Parties of its reasons for accepting such dumping, in order to make consultation possible. 4 Each Contracting Party shall keep, and report to the Commission, records of the disused offshore installations and disused offshore pipelines dumped and of the disused offshore installations left in place in accordance with the provisions of this Article, and of the dates, places and methods of dumping. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 158 29-08-2018 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 6 force majeure, Articles 3 and 5 of this Annex shall not apply in case ofdue to stress of weather or any other cause, when the safety of human life or of an offshore installation is threatened. Such dumping shall be so conducted as to minimise the likelihood of damage to human or marine life and shall immediately be reported to the Commission, together with full details of the circumstances and of the nature and quantities of the matter dumped. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 7 The Contracting Parties shall take appropriate measures, both individually and within relevant international organisations, to prevent and eliminate pollution resulting from the abandonment of offshore installations in the maritime area caused by accidents. In the absence of relevant guidance from such international organisations, the measures taken by individual Contracting Parties should be based on such guidelines as the Commission may adopt. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 8 No placement of a disused offshore installation or a disused offshore pipeline in the maritime area for a purpose other than that for which it was originally designed or constructed shall take place without authorisation or regulation by the competent authority of the relevant Contracting Party. Such authorisation or regulation shall be in accordance with the relevant applicable criteria, guidelines and procedures adopted by the Commission in accordance with subparagraph (d) of Article 10 of this Annex. This provision shall not be taken to permit the dumping of disused offshore installations or disused offshore pipelines in contravention of the provisions of this Annex. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 9 1 Each Contracting Party shall issue instructions to its maritime inspection vessels and aircraft and to other appropriate services to report to its authorities any incidents or conditions in the maritime area which give rise to suspicions that a contravention of the provisions of the present Annex has occurred or is about to occur. Any Contracting Party whose authorities receive such a report shall, if it considers it appropriate, accordingly inform any other Contracting Party concerned. 2 Nothing in this Annex shall abridge the sovereign immunity to which certain vessels are entitled under international law. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 158 29-08-2018 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 10 inter alia, For the purposes of this Annex, it shall,be the duty of the Commission: a) to collect information about substances which are used in offshore activities and, on the basis of that information, to agree lists of substances for the purposes of paragraph 1 of Article 4 of this Annex; b) to list substances which are toxic, persistent and liable to bioaccumulate and to draw up plans for the reduction and phasing out of their use on, or discharge from, offshore sources; c) to draw up criteria, guidelines and procedures for the prevention of pollution from dumping of disused offshore installations and of disused offshore pipelines, and the leaving in place of offshore installations, in the maritime area; d) to draw up criteria, guidelines and procedures relating to the placement of disused offshore installations and disused offshore pipelines referred to in Article 8 of this Annex, with a view to preventing and eliminating pollution. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 1 1 For the purposes of this Annex “monitoring” means the repeated measurement of: a) the quality of the marine environment and each of its compartments, that is, water, sediments and biota; b) activities or natural and anthropogenic inputs which may affect the quality of the marine environment; c) the effects of such activities and inputs. 2 Monitoring may be undertaken either for the purposes of ensuring compliance with the Convention, with the objective of identifying patterns and trends or for research purposes. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 158 29-08-2018 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 2 For the purposes of this Annex, the Contracting Parties shall: a) cooperate in carrying out monitoring programmes and submit the resulting data to the Commission; b) comply with quality assurance prescriptions and participate in intercalibration exercises; c) use and develop, individually or preferably jointly, other duly validated scientific assessment tools, such as modelling, remote sensing and progressive risk assessment strategies; d) carry out, individually or preferably jointly, research which is considered necessary to assess the quality of the marine environment, and to increase knowledge and scientific understanding of the marine environment and, in particular, of the relationship between inputs, concentration and effects; e) take into account scientific progress which is considered to be useful for such assessment purposes and which has been made elsewhere either on the initiative of individual researchers and research institutions, or through other national and international research programmes or under the auspices of the European Economic Community or other regional economic integration organisations. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 3 inter alia, For the purposes of this Annex, it shall,be the duty of the Commission: a) to define and implement programmes of collaborative monitoring and assessment-related research, to draw up codes of practice for the guidance of participants in carrying out these monitoring programmes and to approve the presentation and interpretation of their results; b) to carry out assessments taking into account the results of relevant monitoring and research and the data relating to inputs of substances or energy into the maritime area which are provided by virtue of other Annexes to the Convention, as well as other relevant information; c) to seek, where appropriate, the advice or services of competent regional organisations and other competent international organisations and competent bodies with a view to incorporating the latest results of scientific research; d) to cooperate with competent regional organisations and other competent international organisations in carrying out quality status assessments. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Article 1 For the purposes of this Annex and of Appendix 3 the definitions of "biological diversity", "ecosystem" and "habitat" are those contained in the Convention on Biological Diversity of 5 June 1992. 2000 74 04-08-2000 25-07-2001 2001 157 19-09-2001 24-08-2001

Article 2 In fulfilling their obligation under the Convention to take, individually and jointly, the necessary measures to protect the maritime area against the adverse effects of human activities so as to safeguard human health and to conserve marine ecosystems and, when practicable, restore marine areas which have been adversely affected, as well as their obligation under the Convention on Biological Diversity of 5 June 1992 to develop strategies, plans or programmes for the conservation and sustainable use of biological diversity, Contracting Parties shall: a) take the necessary measures to protect and conserve the ecosystems and the biological diversity of the maritime area, and to restore, where practicable, marine areas which have been adversely affected; and b) cooperate in adopting programmes and measures for those purposes for the control of the human activities identified by the application of the criteria in Appendix 3. 2000 74 04-08-2000 25-07-2001 2001 157 19-09-2001 24-08-2001

Article 3 1 For the purposes of this Annex, it shall inter alia be the duty of the Commission: a) to draw up programmes and measures for the control of the human activities identified by the application of the criteria in Appendix 3; b) in doing so: (i) to collect and review information on such activities and their effects on ecosystems and biological diversity; (ii) to develop means, consistent with international law, for instituting protective, conservation, restorative or precautionary measures related to specific areas or sites or related to particular species or habitats; (iii) subject to Article 4 of this Annex, to consider aspects of national strategies and guidelines on the sustainable use of components of biological diversity of the maritime area as they affect the various regions and sub-regions of that area; (iv) subject to Article 4 of this Annex, to aim for the application of an integrated ecosystem approach. c) also in doing so, to take account of programmes and measures adopted by Contracting Parties for the protection and conservation of ecosystems within waters under their sovereignty or jurisdiction. 2 In the adoption of such programmes and measures, due consideration shall be given to the question whether any particular programme or measure should apply to all, or a specified part, of the maritime area. 2000 74 04-08-2000 25-07-2001 2001 157 19-09-2001 24-08-2001

Article 4 1 In accordance with the penultimate recital of the Convention, no programme or measure concerning a question relating to the management of fisheries shall be adopted under this Annex. However where the Commission considers that action is desirable in relation to such a question, it shall draw that question to the attention of the authority or international body competent for that question. Where action within the competence of the Commission is desirable to complement or support action by those authorities or bodies, the Commission shall endeavour to cooperate with them. 2 Where the Commission considers that action under this Annex is desirable in relation to a question concerning maritime transport, it shall draw that question to the attention of the International Maritime Organisation. The Contracting Parties who are members of the International Maritime Organisation shall endeavour to cooperate within that Organisation in order to achieve an appropriate response, including in relevant cases that Organisation's agreement to regional or local action, taking account of any guidelines developed by that organisation on the designation of special areas, the identification of particularly sensitive areas or other matters. 2000 74 04-08-2000 25-07-2001 2001 157 19-09-2001 24-08-2001

1 The use of the best available techniques shall emphasise the use of non-waste technology, if available. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

2 The term "best available techniques" means the latest stage of development (state of the art) of processes, of facilities or of methods of operation which indicate the practical suitability of a particular measure for limiting discharges, emissions and waste. In determining whether a set of processes, facilities and methods of operation constitute the best available techniques in general or individual cases, special consideration shall be given to: a) comparable processes, facilities or methods of operation which have recently been successfully tried out; b) technological advances and changes in scientific knowledge and understanding; c) the economic feasibility of such techniques; d) time limits for installation in both new and existing plants; e) the nature and volume of the discharges and emissions concerned. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

3 It therefore follows that what is “best available techniques” for a particular process will change with time in the light of technological advances, economic and social factors, as well as changes in scientific knowledge and understanding. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 158 29-08-2018 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

4 If the reduction of discharges and emissions resulting from the use of best available techniques does not lead to environmentally acceptable results, additional measures have to be applied. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

5 "Techniques" include both the technology used and the way in which the installation is designed, built, maintained, operated and dismantled. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

6 The term "best environmental practice" means the application of the most appropriate combination of environmental control measures and strategies. In making a selection for individual cases, at least the following graduated range of measures should be considered: a) the provision of information and education to the public and to users about the environmental consequences of choice of particular activities and choice of products, their use and ultimate disposal; b) the development and application of codes of good environmental practice which covers all aspect of the activity in the product's life; c) the mandatory application of labels informing users of environmental risks related to a product, its use and ultimate disposal; d) saving resources, including energy; e) making collection and disposal systems available to the public; f) avoiding the use of hazardous substances or products and the generation of hazardous waste; g) recycling, recovery and re-use; h) the application of economic instruments to activities, products or groups of products; i) establishing a system of licensing, involving a range of restrictions or a ban. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

7 In determining what combination of measures constitute best environmental practice, in general or individual cases, particular consideration should be given to: a) the environmental hazard of the product and its production, use and ultimate disposal; b) the substitution by less polluting activities or substances; c) the scale of use; d) the potential environmental benefit or penalty of substitute materials or activities; e) advances and changes in scientific knowledge and understanding; f) time limits for implementation; g) social and economic implications. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

8 It therefore follows that best environmental practice for a particular source will change with time in the light of technological advances, economic and social factors, as well as changes in scientific knowledge and understanding. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 158 29-08-2018 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

9 If the reduction of inputs resulting from the use of best environmental practice does not lead to environmentally acceptable results, additional measures have to be applied and best environmental practice redefined. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 158 29-08-2018 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

1 When setting priorities and in assessing the nature and extent of the programmes and measures and their time scales, the Contracting Parties shall use the criteria given below: a) persistency; b) toxicity or other noxious properties; c) tendency to bioaccumulation; d) radioactivity; e) the ratio between observed or (where the results of observations are not yet available) predicted concentrations and no observed effect concentrations; f) anthropogenically caused risk of eutrophication; g) transboundary significance; h) risk of undesirable changes in the marine ecosystem and irreversibility or durability of effects; i) interference with harvesting of sea-foods or with other legitimate uses of the sea; j) effects on the taste and/or smell of products for human consumption from the sea, or effects on smell, colour, transparency or other characteristics of the water in the marine environment; k) distribution pattern (i.e., quantities involved, use pattern and liability to reach the marine environment); l) non-fulfilment of environmental quality objectives. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

2 These criteria are not necessarily of equal importance for the consideration of a particular substance or group of substances. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

3 The above criteria indicate that substances which shall be subject to programmes and measures include: a) heavy metals and their compounds; b) organohalogen compounds (and substances which may form such compounds in the marine environment); c) organic compounds of phosphorus and silicon; d) inter alia, biocides such as pesticides, fungicides, herbicides, insecticides, slimicides and chemicals used,for the preservation of wood, timber, wood pulp, cellulose, paper, hides and textiles; e) oils and hydrocarbons of petroleum origin; f) nitrogen and phosphorus compounds; g) radioactive substances, including wastes; h) persistent synthetic materials which may float, remain in suspension or sink. 1993 16 03-02-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

1 The criteria to be used, taking into account regional differences, for identifying human activities for the purposes of Annex V are: a) the extent, intensity and duration of the human activity under consideration; b) actual and potential adverse effects of the human activity on specific species, communities and habitats; c) actual and potential adverse effects of the human activity on specific ecological processes; d) irreversibility or durability of these effects. 2000 74 04-08-2000 25-07-2001 2001 157 19-09-2001 24-08-2001

2 These criteria are not necessarily exhaustive or of equal importance for the consideration of a particular activity. 2000 74 04-08-2000 25-07-2001 2001 157 19-09-2001 24-08-2001

Artikel 1 Begripsomschrijvingen Voor de toepassing van dit Verdrag: a. wordt onder „zeegebied” verstaan de binnenwateren en de territoriale zee van de Verdragsluitende Partijen, de zee buiten en grenzend aan de territoriale zee, onder de rechtsmacht van de kuststaat in de door het internationale recht erkende mate, en de volle zee, met inbegrip van de bodem van deze wateren en de ondergrond daarvan, welke wateren als volgt zijn begrensd: i. de delen van de Atlantische Oceaan en de Noordelijke IJszee en de hiertoe behorende zeeën ten noorden van 36° noorderbreedte en tussen 42° westerlengte en 51 ° oosterlengte, met uitzondering van: 1. de Oostzee en de Belten, ten zuiden en ten oosten van de lijnen getrokken van Hasenöre-voorland naar Punt Gniben, van Korshage naar Spodsbjerg en van Gilbjerg-voorland naar Kullen, 2. de Middellandse Zee en de bijbehorende zeeën tot aan het snijpunt van de breedtegraad van 36° noorderbreedte en de lengtegraad van 5° 36' westerlengte; ii. het deel van de Atlantische Oceaan ten noorden van 59° noorderbreedte en tussen 44° westerlengte en 42° westerlengte. b. wordt onder „binnenwateren” verstaan de wateren gelegen aan de landzijde van de basislijnen vanwaar de breedte van de territoriale zee wordt gemeten, in het geval van waterlopen zich uitstrekkende tot de zoetwatergrens. c. wordt onder „zoetwatergrens” verstaan de plaats in de waterloop waar bij laagwater en in tijden van geringe afvloeiing van zoet water het zoutgehalte merkbaar stijgt ten gevolge van de aanwezigheid van zeewater. d. wordt onder „verontreiniging” verstaan het direct of indirect door de mens in het zeegebied brengen van stoffen of energie, hetgeen leidt of kan leiden tot gevaar voor de gezondheid van de mens, tot schade aan levende rijkdommen en mariene ecosystemen, tot aantasting van de mogelijkheden tot recreatie of tot hindering van ander rechtmatig gebruik van de zee. e. wordt onder „landbronnen” verstaan puntbronnen en diffuse bronnen op het land, waaruit stoffen of energie in het zeegebied terechtkomen via het water, de lucht of rechtstreeks vanaf de kust. Hieronder vallen tevens bronnen verband houdende met een plaats voor opzettelijke verwijdering of lozing onder de zeebodem, die toegankelijk is vanaf het land via een tunnel, pijpleiding of anderszins, en andere bronnen verband houdende met kunstmatige bouwwerken, geplaatst in het zeegebied onder de rechtsmacht van een Verdragsluitende Partij voor andere doeleinden dan offshore-activiteiten. f. wordt onder „storten” verstaan: i. het zich opzettelijk ontdoen in het zeegebied van afval of andere stoffen 1. vanaf schepen of vanuit luchtvaartuigen; 2. vanaf offshore-installaties; ii. het zich opzettelijk ontdoen in het zeegebied van 1. schepen of luchtvaartuigen; 2. offshore-installaties en -pijpleidingen. g. wordt onder „storten” niet verstaan: i. Internationaal Verdrag ter voorkoming van verontreiniging door schepen van 1973, zoals gewijzigd bij het daarop betrekking hebbende Protocol van 1978 het zich ontdoen, in overeenstemming met het, of andere toepasselijke internationale regelgeving, van afval of andere stoffen verbonden met of afkomstig uit de normale exploitatie van schepen, luchtvaartuigen of offshore-installaties, anders dan afval of andere stoffen vervoerd door of naar schepen, luchtvaartuigen of offshore-installaties die zijn bestemd voor het zich ontdoen van bedoeld afval of andere stoffen, dan wel afkomstig uit de behandeling van bedoeld afval of andere stoffen aan boord van die schepen of luchtvaartuigen of op die offshore-installaties; ii. het plaatsen van stoffen voor andere doeleinden dan het zich louter ontdoen daarvan, met dien verstande dat indien de plaatsing voor andere doeleinden is dan die waarvoor de stoffen oorspronkelijk zijn bedoeld of vervaardigd, deze in overeenstemming moet zijn met de desbetreffende bepalingen van het Verdrag; en iii. voor de toepassing van Bijlage III, het geheel of gedeeltelijk ter plaatse achterlaten van een buiten gebruik gestelde offshore-installatie of -pijpleiding, mits zulks plaatsvindt in overeenstemming met de bepalingen van dit Verdrag en met andere internationale regelgeving terzake. h. wordt onder „verbranden” verstaan de opzettelijke verbranding van afval of andere stoffen in het zeegebied met het oog op de thermische vernietiging daarvan. i. wordt onder „verbranden” niet verstaan de thermische vernietiging van afval of andere stoffen, in overeenstemming met de toepasselijke internationale regelgeving, verbonden met of afkomstig uit de normale exploitatie van schepen, luchtvaartuigen of offshore-installaties, anders dan de thermische vernietiging van afval of andere stoffen aan boord van schepen of luchtvaartuigen of op offshore-installaties die bestemd zijn voor een dergelijke thermische vernietiging. j. wordt onder „offshore-activiteiten” verstaan in het zeegebied verrichte activiteiten ten behoeve van de exploratie, schatting of exploitatie van vloeibare of gasvormige koolwaterstoffen. k. wordt onder „offshore-bronnen” verstaan offshore-installaties en offshore-pijpleidingen waarvan c.q. waaruit stoffen of energie in het zeegebied terechtkomen. l. wordt onder „offshore-installaties” verstaan alle kunstmatige bouwwerken, installaties of vaartuigen, of delen daarvan, zowel drijvend als bevestigd aan de zeebodem, die in het zeegebied zijn geplaatst ten behoeve van offshore-activiteiten. m. wordt onder „offshore-pijpleidingen” verstaan alle pijpleidingen die in het zeegebied zijn aangelegd ten behoeve van offshore-activiteiten. n. wordt onder „schepen of luchtvaartuigen” verstaan (lucht)vaartuigen, ongeacht van welk type, en onderdelen en uitrusting daarvan. Hieronder worden mede verstaan luchtkussenvaartuigen, drijvende toestellen, al dan niet met eigen voortstuwingsmiddelen, en andere kunstmatige bouwwerken in het zeegebied, alsmede hun uitrusting, doch met uitzondering van offshore-installaties en -pijpleidingen. o. onder „afval of andere stoffen” wordt niet verstaan: i. menselijke stoffelijke resten; ii. offshore-installaties; iii. offshore-pijpleidingen; iv. onbewerkte vis en visafval afkomstig van visserijschepen. p. wordt onder „het Verdrag” verstaan, tenzij de tekst anders luidt, het Verdrag inzake de bescherming van het mariene milieu in het noordoostelijk deel van de Atlantische Oceaan, alsmede de Bijlagen en Aanhangsels daarbij. q. wordt onder „het Verdrag van Oslo” verstaan het Verdrag ter voorkoming van verontreiniging van de zee ten gevolge van het storten uit schepen en luchtvaartuigen, ondertekend te Oslo op 15 februari 1972, zoals gewijzigd bij de protocollen van 2 maart 1983 en 5 december 1989. r. wordt onder „het Verdrag van Parijs” verstaan het Verdrag ter voorkoming van verontreiniging van de zee vanaf het land, ondertekend te Parijs op 4 juni 1974, zoals gewijzigd bij het protocol van 26 maart 1986. s. wordt onder „regionale organisatie voor economische integratie” verstaan een door soevereine Staten in een bepaalde regio opgerichte organisatie die bevoegdheid heeft ten aanzien van in het Verdrag geregelde aangelegenheden en die naar behoren gemachtigd is, in overeenstemming met haar interne procedures, om het Verdrag te ondertekenen, te bekrachtigen, te aanvaarden of goed te keuren dan wel hiertoe toe te treden. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 2 Algemene verplichtingen 1 a. De Verdragsluitende Partijen nemen, in overeenstemming met de bepalingen van het Verdrag, alle mogelijke maatregelen om de verontreiniging te voorkomen en te beëindigen en nemen alle noodzakelijke maatregelen om het zeegebied te beschermen tegen de nadelige gevolgen van menselijke activiteiten, ten einde de gezondheid van de mens te beschermen en mariene ecosystemen in stand te houden en, wanneer uitvoerbaar, aangetaste zeegebieden te herstellen. b. Hiertoe nemen de Verdragsluitende Partijen, afzonderlijk en gezamenlijk, programma's en maatregelen aan en harmoniseren zij hun beleid en strategieën. 2 De Verdragsluitende Partijen passen toe: a. het voorzorgsbeginsel, op grond waarvan preventieve maatregelen dienen te worden genomen wanneer er redelijke gronden tot bezorgdheid bestaan dat direct of indirect in het mariene milieu gebrachte stoffen of energie kunnen leiden tot gevaar voor de gezondheid van de mens, tot schade aan levende rijkdommen en mariene ecosystemen, tot aantasting van de mogelijkheden tot recreatie of tot hindering van ander rechtmatig gebruik van de zee wordt gehinderd, zelfs wanneer er geen afdoende bewijs is voor een oorzakelijk verband tussen het inbrengen van stoffen of energie en de gevolgen daarvan; b. het beginsel „de vervuiler betaalt", op grond waarvan de kosten van de maatregelen ter voorkoming, regulering en vermindering van de verontreiniging dienen te worden gedragen door de vervuiler. 3 a. Bij het ten uitvoer brengen van dit Verdrag nemen de Verdragsluitende Partijen programma's en maatregelen aan, die, voor zover van toepassing, termijnen voor hun totstandbrenging/voltooiing bevatten en die ten volle rekening houden met het gebruik van de laatste technologische ontwikkelingen en praktijken om verontreiniging volledig te voorkomen en te beëindigen. b. Hiertoe: i. stellen zij, rekening houdend met de in Aanhangsel 1 genoemde criteria, ten aanzien van de programma's en maatregelen definities vast betreffende de toepassing van, onder andere, met inbegrip van, voor zover van toepassing, schone technologie; - de beste beschikbare technieken - - de beste milieupraktijk, ii. dragen zij, bij de uitvoering van die programma's en maatregelen, zorg voor de toepassing van de beste beschikbare technieken en de beste milieupraktijk, zoals deze zijn vastgelegd in definities, met inbegrip van, voor zover van toepassing, schone technologie. 4 De Verdragsluitende Partijen passen de maatregelen die zij aannemen op zodanige wijze toe, dat een toeneming van de verontreiniging van de zee buiten het zeegebied of in andere delen van het milieu wordt voorkomen. 5 Geen enkele bepaling van het Verdrag mag zodanig worden uitgelegd dat deze de Verdragsluitende Partijen zou beletten, afzonderlijk of gezamenlijk, strengere maatregelen te nemen ter voorkoming of beëindiging van de verontreiniging van het zeegebied of ter bescherming van het zeegebied tegen de nadelige gevolgen van menselijke activiteiten. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 3 Verontreiniging uit landbronnen De Verdragsluitende Partijen ondernemen, afzonderlijk of gezamenlijk, alle mogelijke stappen om de verontreiniging uit landbronnen te voorkomen en te beëindigen in overeenstemming met de bepalingen van het Verdrag, in het bijzonder op de in Bijlage I voorgeschreven wijze. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 4 Verontreiniging ten gevolge van storting of verbranding De Verdragsluitende Partijen ondernemen, afzonderlijk of gezamenlijk, alle mogelijke stappen om de verontreiniging ten gevolge van het storten of verbranden van afval of andere stoffen te voorkomen en te beëindigen in overeenstemming met de bepalingen van het Verdrag, in het bijzonder op de in Bijlage II voorgeschreven wijze. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 5 Verontreiniging uit offshore-bronnen De Verdragsluitende Partijen ondernemen, afzonderlijk of gezamenlijk, alle mogelijke stappen om de verontreiniging uit offshorebronnen te voorkomen en te beëindigen in overeenstemming met de bepalingen van het Verdrag, in het bijzonder op de in Bijlage III voorgeschreven wijze. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 6 Beoordeling van de kwaliteit van het mariene milieu In overeenstemming met de bepalingen van het Verdrag, in het bijzonder op de in Bijlage IV voorgeschreven wijze: a. gaan de Verdragsluitende Partijen regelmatig over tot de opstelling en publikatie van een gezamenlijke beoordeling van de kwaliteit van het mariene milieu en de ontwikkeling daarvan, betreffende het zeegebied of regio's of subregio's daarvan; b. nemen de Verdragsluitende Partijen in die beoordeling een evaluatie op van de doeltreffendheid van de genomen en voorgenomen maatregelen ter bescherming van het mariene milieu, en stellen zij daarin prioriteiten voor de te ondernemen acties. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 7 Verontreiniging uit andere bronnen De Verdragsluitende Partijen werken samen met het oog op de aanneming van Bijlagen, naast de in de artikelen 3, 4, 5 en 6 hierboven genoemde Bijlagen, waarin maatregelen, procedures en normen worden voorgeschreven om het zeegebied te beschermen tegen verontreiniging uit andere bronnen, voor zover die verontreiniging niet reeds het voorwerp vormt van doeltreffende maatregelen, overeengekomen door andere internationale organisaties of voorgeschreven door andere internationale verdragen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 8 Wetenschappelijk en technisch onderzoek 1 Ter verwezenlijking van de doelstellingen van het Verdrag stellen de Verdragsluitende Partijen aanvullende of gezamenlijke programma's op voor wetenschappelijk of technisch onderzoek en doen zij, in overeenstemming met een standaardprocedure, aan de Commissie toekomen: a. de resultaten van bedoeld aanvullend, gezamenlijk of ander onderzoek ter zake; b. gegevens betreffende andere ter zake dienende programma's voor wetenschappelijk en technisch onderzoek. 2 De Verdragsluitende Partijen houden hierbij rekening met de werkzaamheden die op deze gebieden worden verricht door de desbetreffende internationale organisaties en instellingen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 9 Toegang tot informatie 1 De Verdragsluitende Partijen dragen er zorg voor dat hun bevoegde autoriteiten worden verplicht de in het tweede lid van dit artikel omschreven informatie beschikbaar te stellen aan iedere natuurlijke persoon of rechtspersoon, in reactie op elk redelijk verzoek, zulks zonder dat die persoon enig belang hoeft aan te tonen, en zonder onredelijke kosten, zo spoedig mogelijk en binnen ten hoogste twee maanden. 2 De in het eerste lid van dit artikel bedoelde informatie is alle beschikbare informatie in geschreven, visuele, auditieve of geautomatiseerde vorm betreffende de toestand van het zeegebied, betreffende activiteiten of maatregelen die hierop een ongunstig effect hebben of waarschijnlijk zullen hebben, en betreffende activiteiten of maatregelen die worden ingevoerd in overeenstemming met het Verdrag. 3 De bepalingen van dit Verdrag laten onverlet het recht van Verdragsluitende Partijen, in overeenstemming met hun nationale rechtsstelsels en de toepasselijke internationale regelgeving, om te bepalen dat een verzoek om dergelijke informatie kan worden geweigerd indien het afbreuk doet aan een van de volgende punten: a. het vertrouwelijke karakter van handelingen van overheidsinstanties, internationale betrekkingen en defensie; b. openbare veiligheid; c. zaken die bij de rechter aanhangig zijn of zijn geweest, of waarvoor vooronderzoeken, met inbegrip van disciplinaire onderzoeken of opsporingsonderzoeken lopen; d. vertrouwelijke commerciële en industriële gegevens, met inbegrip van intellectuele eigendom; e. het vertrouwelijke karakter van persoonlijke gegevens en/of dossiers; f. gegevens die zijn verstrekt door derden zonder dat dezen daartoe wettelijk verplicht waren; g. gegevens waarvan de openbaarmaking aantasting van de milieusector waarop ze betrekking hebben, waarschijnlijker zou maken. 4 De weigering de informatie te verstrekken dient met redenen te zijn omkleed. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 10 De Commissie 1 Hierbij wordt een Commissie ingesteld, bestaande uit vertegenwoordigers van elk der Verdragsluitende Partijen. De Commissie komt regelmatig bijeen en op elk tijdstip waarop, in verband met bijzondere omstandigheden, daartoe wordt besloten in overeenstemming met het reglement van orde. 2 De Commissie heeft tot taak: a. toe te zien op de uitvoering van het Verdrag; b. in het algemeen de beoordeling van de toestand van het zeegebied, de doeltreffendheid van de aangenomen maatregelen, de prioriteiten en de noodzaak van aanvullende of afwijkende maatregelen; c. in overeenstemming met de algemene verplichtingen van het Verdrag programma's en maatregelen op te stellen ter voorkoming en beëindiging van de verontreiniging en ter beheersing van activiteiten die, direct of indirect een nadelige invloed kunnen hebben op het zeegebied; die programma's en maatregelen kunnen, wanneer van toepassing, economische instrumenten omvatten; d. regelmatig haar werkprogramma vast te stellen; e. de ondergeschikte organen in te stellen die zij noodzakelijk acht, en de taken en bevoegdheden daarvan te omschrijven; f. voorstellen tot wijziging van het Verdrag te bestuderen en, indien van toepassing, aan te nemen in overeenstemming met de artikelen 15, 16, 17, 18, 19 en 27; g. de bij de artikelen 21 en 23 opgedragen taken, alsook alle andere taken ingevolge het Verdrag, te vervullen; 3 Hiertoe kan de Commissie, onder andere, besluiten en aanbevelingen aannemen in overeenstemming met artikel 13. 4 De Commissie stelt haar reglement van orde op, dat met eenparigheid van stemmen door de Verdragsluitende Partijen wordt aangenomen. 5 De Commissie stelt haar financieel reglement op, dat met eenparigheid van stemmen door de Verdragsluitende Partijen wordt aangenomen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 11 Waarnemers 1 De Commissie kan, met eenparigheid van stemmen van de Verdragsluitende Partijen, besluiten als waarnemer toe te laten: a. elke Staat die geen Partij bij het Verdrag is; b. elke internationale gouvernementele of niet-gouvernementele organisatie waarvan de werkzaamheden verband houden met het Verdrag. 2 Deze waarnemers kunnen aan vergaderingen van de Commissie deelnemen, zij het zonder stemrecht, en kunnen aan de Commisie informatie en rapporten voorleggen betreffende de doelstellingen van het Verdrag. 3 De voorwaarden voor de toelating en deelneming van de waarnemers worden vastgelegd in het reglement van orde van de Commissie. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 12 Secretariaat 1 Hierbij wordt een permanent secretariaat ingesteld. 2 De Commissie benoemt een Uitvoerend Secretaris en stelt de taken van dat ambt vast, alsmede de voorwaarden waaronder het wordt bekleed. 3 De Uitvoerend Secretaris verricht de taken die noodzakelijk zijn voor het beheer van het Verdrag en voor de werkzaamheden van de Commissie, alsmede de andere taken die aan de Uitvoerend Secretaris worden opgedragen door de Commissie in overeenstemming met haar reglement van orde en haar financieel reglement. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 13 Besluiten en aanbevelingen 1 Besluiten en aanbevelingen worden aangenomen met eenparigheid van stemmen van de Verdragsluitende Partijen. Indien geen eenparigheid van stemmen wordt bereikt, en indien in het Verdrag niet anders is bepaald, kan de Commissie niettemin besluiten of aanbevelingen aannemen met een meerderheid van drievierde van de stemmen van de Verdragsluitende Partijen. 2 Een besluit is na het verstrijken van een termijn van tweehonderd dagen na aanneming ervan bindend voor de Verdragsluitende Partijen die hebben voorgestemd en die binnen die termijn de Uitvoerend Secretaris niet schriftelijk te kennen hebben gegeven dat zij niet in staat zijn het besluit te aanvaarden, met dien verstande dat na het verstrijken van die termijn drievierde van de Verdragsluitende Partijen hetzij vóór het besluit moeten hebben gestemd en hun aanvaarding niet mogen hebben ingetrokken, hetzij de Uitvoerend Secretaris schriftelijk te kennen moeten hebben gegeven dat zij in staat zijn het besluit te aanvaarden. Dit besluit is bindend voor iedere andere Verdragsluitende Partij die de Uitvoerend Secretaris schriftelijk te kennen heeft gegeven dat zij in staat is het besluit te aanvaarden, zulks vanaf het tijdstip van die kennisgeving dan wel na het verstrijken van de termijn van tweehonderd dagen na aanneming van het besluit, naar gelang van welk tijdstip het laatst valt. 3 In een kennisgeving ingevolge het tweede lid van dit artikel aan de Uitvoerend Secretaris kan worden aangegeven dat een Verdragsluitende Partij niet in staat is een besluit te aanvaarden voorzover dit betrekking heeft op één of meer van haar zelfstandige of afhankelijke gebieden waarop het Verdrag van toepassing is. 4 Alle door de Commissie aangenomen besluiten bevatten, indien van toepassing, bepalingen die een tijdschema aangeven voor de uitvoering van dat besluit. 5 Aanbevelingen zijn niet bindend. 6 Besluiten betreffende Bijlagen of Aanhangsels worden slechts genomen door de Verdragsluitende Partijen die door de desbetreffende Bijlage of het desbetreffende Aanhangsel zijn gebonden. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 14 Status van de Bijlagen en Aanhangsels 1 De Bijlagen en de Aanhangsels maken een integrerend deel uit van het Verdrag. 2 Aanhangsels zijn wetenschappelijk, technisch of administratief van aard. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 15 Wijziging van het Verdrag 1 Onverminderd de bepalingen van het tweede lid van artikel 27 en specifieke bepalingen die gelden voor de aanneming of wijziging van Bijlagen of Aanhangsels, is op een wijziging van het Verdrag dit artikel van toepassing. 2 Iedere Verdragsluitende Partij kan een wijziging van het Verdrag voorstellen. De tekst van de voorgestelde wijziging wordt door de Uitvoerend Secretaris van de Commissie aan de Verdragsluitende Partijen medegedeeld, zulks ten minste zes maanden vóór de vergadering van de Commissie waarop het wijzigingsvoorstel ter aanneming wordt voorgelegd. De Uitvoerend Secretaris doet het wijzigingsvoorstel tevens ter informatie toekomen aan de ondertekenaars van het Verdrag. 3 De Commissie neemt de wijziging aan met eenparigheid van stemmen van de Verdragsluitende Partijen. 4 De aangenomen wijziging wordt door de depot-Regering aan de Verdragsluitende Partijen toegezonden ter bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring. Bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring van de wijziging wordt schriftelijk ter kennis gebracht van de depot-Regering. 5 De wijziging wordt voor de Verdragsluitende Partijen die deze hebben bekrachtigd, aanvaard of goedgekeurd van kracht op de dertigste dag na de ontvangst door de depot-Regering van de kennisgeving van bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring van de wijziging door ten minste zeven Verdragsluitende Partijen. Daarna wordt de wijziging voor elke andere Verdragsluitende Partij van kracht op de dertigste dag nadat die Verdragsluitende Partij haar akte van bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring van de wijziging heeft nedergelegd. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 16 Aanneming van Bijlagen De bepalingen van artikel 15 betreffende wijziging van het Verdrag zijn ook van toepassing op het voorstellen, aanvaarden en in werking treden van een Bijlage bij het Verdrag, met dien verstande dat de Commissie elke in artikel 7 bedoelde Bijlage moet aannemen met een meerderheid van drievierde van de stemmen van de Verdragsluitende Partijen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 17 Wijziging van Bijlagen 1 De bepalingen van artikel 15 betreffende wijziging van het Verdrag zijn ook van toepassing op het wijzigen van een Bijlage bij het Verdrag, met dien verstande dat de Commissie wijzigingen op de in de artikelen 3, 4, 5, 6 en 7 bedoelde Bijlagen moet aannemen met een meerderheid van drievierde van de Verdragsluitende Partijen die door die Bijlage zijn gebonden. 2 Indien de wijziging van een Bijlage verband houdt met een wijziging op het Verdrag, zijn op de wijziging van de Bijlage dezelfde bepalingen van toepassing als op de wijziging op het Verdrag. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 18 Aanneming van Aanhangsels 1 Indien een voorgesteld Aanhangsel verband houdt met een wijziging op het Verdrag of een Bijlage, die ter aanneming is voorgelegd in overeenstemming met artikel 15 of artikel 17, zijn op het voorstellen, aannemen en in werking treden van dat Aanhangsel dezelfde bepalingen van toepassing als op het voorstellen, aannemen en van kracht worden van die wijziging. 2 Indien een voorgesteld Aanhangsel verband houdt met een Bijlage bij het Verdrag, die ter aanneming is voorgelegd in overeenstemming met artikel 16, zijn op het voorstellen, aannemen en in werking treden van dat Aanhangsel dezelfde bepalingen van toepassing als op het voorstellen, aannemen en in werking treden van die Bijlage. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 19 Wijziging van Aanhangsels 1 Iedere Verdragsluitende Partij die is gebonden door een Aanhangsel kan een wijziging op dat Aanhangsel voorstellen. De tekst van de voorgestelde wijziging wordt door de Uitvoerend Secretaris van de Commissie toegezonden aan alle Partijen bij het Verdrag op de in artikel 15, tweede lid, bepaalde wijze. 2 De Commissie neemt de wijziging op een Aanhangsel aan met een meerderheid van drievierde van de stemmen van de Verdragsluitende Partijen die door dat Aanhangsel zijn gebonden. 3 Een wijziging op een Aanhangsel wordt van kracht na het verstrijken van een termijn van tweehonderd dagen na aanneming ervan door de Verdragsluitende Partijen die door dat Aanhangsel zijn gebonden en die binnen die termijn de depot-Regering niet schriftelijk te kennen hebben gegeven dat zij niet in staat zijn die wijziging te aanvaarden, met dien verstande dat na het verstrijken van die termijn drievierde van de Verdragsluitende Partijen die door dat Aanhangsel zijn gebonden hetzij vóór de wijziging moeten hebben gestemd en hun aanvaarding niet mogen hebben ingetrokken, hetzij de Uitvoerend Secretaris schriftelijk te kennen moeten hebben gegeven dat zij in staat zijn de wijziging te aanvaarden. 4 In een kennisgeving ingevolge het derde lid van dit artikel aan de depot-Regering kan worden aangegeven dat een Verdragsluitende Partij niet in staat is de wijziging te aanvaarden voor zover deze betrekking heeft op één of meer van haar zelfstandige of afhankelijke gebieden waarop het Verdrag van toepassing is. 5 Een wijziging is bindend voor iedere door het Aanhangsel gebonden andere Verdragsluitende Partij die de depot-Regering schriftelijk te kennen heeft gegeven dat zij in staat is de wijziging te aanvaarden, zulks vanaf het tijdstip van die kennisgeving of na het verstrijken van een termijn van tweehonderd dagen na aanneming van de wijziging, naar gelang van welk tijdstip het laatst valt. 6 De depot-Regering stelt alle Verdragsluitende Partijen onverwijld in kennis van elke aldus ontvangen kennisgeving. 7 Indien de wijziging van een Aanhangsel verband houdt met een wijziging op het Verdrag of een Bijlage, zijn op de wijziging van het Aanhangsel dezelfde bepalingen van toepassing als op de wijziging van het Verdrag of die Bijlage. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 20 Stemrecht 1 Elke Verdragsluitende Partij heeft één stem in de Commissie. 2 Onverminderd de bepalingen van het eerste lid van dit artikel oefenen de Europese Economische Gemeenschap en andere regionale organisaties voor economische integratie, op de gebieden die binnen hun bevoegdheid vallen, hun stemrecht uit met een aantal stemmen dat gelijk is aan het aantal Lidstaten dat Partij is bij het Verdrag. Bedoelde organisaties oefenen geen stemrecht uit in de gevallen waarin hun Lidstaten hun stemrecht uitoefenen, en omgekeerd. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 21 Grensoverschrijdende verontreiniging 1 Wanneer verontreiniging afkomstig van een Verdragsluitende Partij de belangen van één of meer van de andere Partijen bij het Verdrag zou kunnen schaden, treden de betrokken Verdragsluitende Partijen, op verzoek van één van hen, in overleg ten einde te onderhandelen over een samenwerkingsovereenkomst. 2 Op verzoek van een betrokken Verdragsluitende Partij bestudeert de Commissie het vraagstuk en kan zij aanbevelingen doen ten einde tot een bevredigende oplossing te komen. 3 In een in het eerste lid van dit artikel bedoelde overeenkomst kunnen, onder andere, worden omschreven de gebieden waarop zij van toepassing is, de kwaliteitsdoelstellingen die zullen worden nagestreefd alsook de wijze waarop zulks dient te geschieden, met inbegrip van methoden voor de toepassing van passende normen en de te verzamelen wetenschappelijke en technische gegevens. 4 De Verdragsluitende Partijen die een zodanige overeenkomst ondertekenen, stellen de andere Verdragsluitende Partijen door tussenkomst van de Commissie op de hoogte van de strekking van de overeenkomst en van de geboekte vooruitgang in de uitvoering daarvan. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 22 Verslaglegging aan de Commissie De Verdragsluitende Partijen brengen aan de Commissie regelmatig verslag uit over: a. de maatregelen van wetgevende, regelgevende of andere aard die zij hebben genomen ter uitvoering van de bepalingen van het Verdrag en van de op grond daarvan aangenomen besluiten en aanbevelingen, daarbij inbegrepen met name maatregelen genomen om gedragingen die in strijd zijn met die bepalingen te voorkomen en daaraan sancties te verbinden; b. de doeltreffendheid van de in letter a van dit artikel bedoelde maatregelen; c. problemen waarop zij stuiten bij de uitvoering van de in letter a van dit artikel bedoelde bepalingen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 23 Naleving De Commissie: a. beoordeelt, op basis van de in artikel 22 bedoelde periodieke verslagen en andere door de Verdragsluitende Partijen ingediende rapporten, de naleving door de Verdragsluitende Partijen van het Verdrag en van de op grond daarvan aangenomen besluiten en aanbevelingen; b. besluit en roept op, indien van toepassing, tot het ondernemen van stappen ten einde te bewerkstelligen dat het Verdrag en de op grond daarvan aangenomen besluiten volledig worden nageleefd, en te bevorderen dat de aanbevelingen worden uitgevoerd, met inbegrip van maatregelen om een Verdragsluitende Partij bij te staan om haar verplichtingen na te komen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 24 Regionalisering De Commissie kan besluiten dat een door haar aangenomen besluit of aanbeveling geldt voor het gehele zeegebied dan wel een bepaald gedeelte daarvan, en kan verschillende tijdschema's voorschrijven, rekening houdend met de verschillen in de ecologische en economische situatie in de diverse regio's en subregio's die onder het Verdrag vallen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 25 Ondertekening Het Verdrag staat open voor ondertekening te Parijs van 22 september 1992 tot 30 juni 1993 door: a. de Partijen bij het Verdrag van Oslo of het Verdrag van Parijs; b. elke andere kuststaat die aan het zeegebied grenst; c. elke Staat die bovenstrooms is gelegen aan een waterloop die uitmondt in het zeegebied; d. elke regionale organisatie voor economische integratie die onder haar leden ten minste één Staat heeft waarop de letters a tot en met c van dit artikel van toepassing zijn. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 26 Bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring Het Verdrag dient te worden bekrachtigd, aanvaard of goedgekeurd. De akten van bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring worden nedergelegd bij de Regering van de Franse Republiek. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 27 Toetreding 1 Na 30 juni 1993 staat het Verdrag open voor toetreding door de in artikel 25 bedoelde Staten en regionale organisaties voor economische integratie. 2 De Verdragsluitende Partijen kunnen met eenparigheid van stemmen niet in artikel 25 bedoelde Staten of regionale organisaties voor economische integratie uitnodigen tot het Verdrag toe te treden. In geval van een zodanige toetreding kan de begripsomschrijving van het zeegebied, indien nodig, worden gewijzigd bij besluit van de Commissie, aangenomen met eenparigheid van stemmen van de Verdragsluitende Partijen. Deze wijziging wordt van kracht na unanieme goedkeuring door alle Verdragsluitende Partijen op de dertigste dag na de ontvangst van de laatste kennisgeving door de depot-Regering. 3 Bedoelde toetreding heeft betrekking op het Verdrag alsmede alle Bijlagen en Aanhangsels die op de datum van de toetreding zijn aangenomen, tenzij de akte van toetreding een uitdrukkelijke verklaring bevat betreffende de niet-aanvaarding van één of meer Bijlagen anders dan de Bijlagen I, II, III en IV. 4 De akten van toetreding worden nedergelegd bij de Regering van de Franse Republiek. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 28 Voorbehouden Ten aanzien van het Verdrag kan geen enkel voorbehoud worden gemaakt. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 29 Inwerkingtreding 1 Het Verdrag treedt in werking op de dertigste dag na de datum waarop alle Partijen bij het Verdrag van Oslo en alle Partijen bij het Verdrag van Parijs hun akte van bekrachtiging, aanvaarding, goedkeuring of toetreding hebben nedergelegd. 2 Voor elke niet in het eerste lid van dit artikel bedoelde Staat of regionale organisatie voor economische integratie treedt het Verdrag in werking overeenkomstig het eerste lid van dit artikel, dan wel op de dertigste dag volgende op de datum van nederlegging van de akte van bekrachtiging, aanvaarding, goedkeuring of toetreding van die Staat of regionale organisatie voor economische integratie, al naar gelang welke datum het laatst valt. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 30 Opzegging 1 Na een termijn van twee jaar, te rekenen vanaf de datum van inwerkingtreding van het Verdrag voor een Verdragsluitende Partij, kan die Verdragsluitende Partij te allen tijde het Verdrag opzeggen door middel van een schriftelijke kennisgeving aan de depot-Regering. 2 Behoudens een andersluidende bepaling in een Bijlage, niet zijnde de Bijlagen I tot en met IV bij het Verdrag, kan een Verdragsluitende Partij na het verstrijken van twee jaar te rekenen vanaf de datum van inwerkingtreding van die Bijlage voor die Verdragsluitende Partij te allen tijde die Bijlage opzeggen door middel van een schriftelijke kennisgeving aan de depot-Regering. 3 Een in het eerste en tweede lid van dit artikel bedoelde opzegging wordt van kracht een jaar na de datum waarop de kennisgeving van opzegging werd ontvangen door de depot-Regering. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 31 Vervanging van de Verdragen van Oslo en Parijs 1 Na zijn inwerkingtreding vervangt het Verdrag de Verdragen van Oslo en Parijs tussen de Verdragsluitende Partijen. 2 Onverminderd het eerste lid van dit artikel blijven krachtens het Verdrag van Oslo of het Verdrag van Parijs aangenomen besluiten, aanbevelingen of andere akkoorden van toepassing en behouden deze dezelfde rechtskracht, voor zover zij verenigbaar zijn met of niet uitdrukkelijk vervallen verklaard zijn door het Verdrag of enig besluit dat of - in het geval van bestaande aanbevelingen - enige aanbeveling die is aangenomen op grond van het Verdrag. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 32 Regeling van geschillen 1 Elk geschil tussen de Verdragsluitende Partijen met betrekking tot de uitlegging of toepassing van het Verdrag dat niet op enige andere wijze kan worden geregeld door de betrokken Verdragsluitende Partijen, bijvoorbeeld door middel van een onderzoek of bemiddeling binnen de Commissie, wordt op verzoek van één van die Verdragsluitende Partijen onderworpen aan arbitrage onder de in dit artikel vastgelegde voorwaarden. 2 Tenzij de partijen bij het geschil anders besluiten, verloopt de in het eerste lid van dit artikel bedoelde arbitrageprocedure in overeenstemming met het derde tot en met tiende lid van dit artikel. 3 a. Op verzoek van een Verdragsluitende Partij, gericht aan een andere Verdragsluitende Partij overeenkomstig het eerste lid van dit artikel, wordt een scheidsgerecht ingesteld. Het verzoek om arbitrage bevat een uiteenzetting van de zaak, hierbij inbegrepen met name de artikelen van het Verdrag waarvan de uitlegging of toepassing aan het geschil ten grondslag ligt. b. De eisende partij stelt de Commissie in kennis van het feit dat zij om de instelling van een scheidsgerecht heeft verzocht, onder vermelding van de naam van de andere partij bij het geschil en de artikelen van het Verdrag waarvan de uitlegging of toepassing naar haar mening het voorwerp van het geschil vormt. De Commissie brengt de aldus verkregen gegevens ter kennis van alle Partijen van het Verdrag. 4 Het scheidsgerecht bestaat uit drie leden: elk van beide partijen bij het geschil benoemt een scheidsman; de twee aldus benoemde scheidsmannen wijzen in onderlinge overeenstemming een derde scheidsman aan, die het voorzitterschap van het scheidsgerecht op zich neemt. Deze laatste mag geen onderdaan zijn van één van de partijen bij het geschil of zijn gewone verblijfplaats hebben op het grondgebied van één van deze partijen, of in dienst zijn van één van hen of zich in enige andere hoedanigheid met de zaak hebben beziggehouden. 5 a. Indien de voorzitter van het scheidsgerecht niet is aangewezen binnen twee maanden na de benoeming van de tweede scheidsman, gaat de President van het Internationaal Gerechtshof op verzoek van één van de partijen over tot aanwijzing binnen een volgende termijn van twee maanden. b. Indien één van de partijen bij het geschil geen scheidsman benoemt binnen twee maanden na de ontvangst van het verzoek, kan de andere partij hiervan kennisgeving doen aan de President van het Internationaal Gerechtshof, die overgaat tot aanwijzing van de voorzitter van het scheidsgerecht binnen een volgende termijn van twee maanden. Na te zijn aangewezen verzoekt de voorzitter van het scheidsgerecht de partij die nog geen scheidsman heeft benoemd, zulks binnen twee maanden te doen. Na deze termijn licht hij de President van het Internationale Gerechtshof in, die overgaat tot deze benoeming binnen een volgende termijn van twee maanden. 6 a. Het scheidsgerecht beslist overeenkomstig de regels van het internationale recht en, in het bijzonder, van het Verdrag. b. Een ingevolge de bepalingen van dit artikel ingesteld scheidsgerecht stelt zelf zijn procedureregels vast. c. In geval van een geschil ten aanzien van de rechtsbevoegdheid van het scheidsgerecht, wordt daarover uitspraak gedaan in de beslissing van het scheidsgerecht. 7 a. Beslissingen van het scheidsgerecht, zowel ten aanzien van de procedure als ten aanzien van de zaak, worden genomen met een meerderheid van stemmen. b. Het scheidsgerecht kan alle passende maatregelen nemen om de feiten vast te stellen. Het kan, op verzoek van één van beide partijen, de nodige tussentijdse beschermingsmaatregelen aanbevelen. c. Indien aan twee of meer scheidsgerechten, ingesteld ingevolge de bepalingen van dit artikel, verzoeken worden voorgelegd betreffende identieke of analoge zaken, kunnen zij elkaar in kennis stellen van de procedures ten aanzien van de vaststelling van de feiten en hiermede zo veel mogelijk rekening houden. d. De partijen bij het geschil dienen alle faciliteiten te verlenen die nodig zijn voor de doeltreffende afhandeling van de procedure. e. Afwezigheid of in gebreke blijven van een partij bij het geschil belemmert de voortgang van de procedure niet. 8 De kosten van het scheidsgerecht, met inbegrip van de bezoldiging van zijn leden, worden in gelijke delen gedragen door de partijen bij het geschil tenzij het scheidsgerecht anders besluit in verband met de bijzondere omstandigheden van de zaak. Het scheidsgerecht houdt aantekening van zijn uitgaven en doet hiervan een eindoverzicht toekomen aan de partijen. 9 Elke Verdragsluitende Partij die een belang van juridische aard bij het voorwerp van het geschil heeft, dat kan worden geraakt door de uitspraak in de zaak, kan met instemming van het scheidsgerecht in de procedure interveniëren. 10 a. De uitspraak van het scheidsgerecht dient met redenen te zijn omkleed. De uitspraak is niet vatbaar voor beroep en is bindend voor de partijen bij het geschil. b. Alle geschillen die zich tussen de partijen mochten voordoen met betrekking tot de uitlegging of tenuitvoerlegging van de uitspraak kunnen door één van beide partijen worden voorgelegd aan het scheidsgerecht dat de uitspraak heeft gedaan of, indien dit niet beschikbaar is, aan een ander voor dit doel ingesteld scheidsgerecht, dat is samengesteld op dezelfde wijze als het eerste scheidsgerecht. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 33 Taken van de depot-Regering De depot-Regering stelt de Verdragsluitende Partijen en zij die het Verdrag ondertekenen in kennis van: a. de nederlegging van akten van bekrachtiging, aanvaarding, goedkeuring of toetreding, van verklaringen van niet-aanvaarding en van kennisgevingen van opzegging, overeenkomstig de artikelen 26, 27 en 30; b. de datum waarop het Verdrag in werking treedt overeenkomstig artikel 29; c. de ontvangst van kennisgevingen van aanvaarding, de nederlegging van de akten van bekrachtiging, aanvaarding, goedkeuring of toetreding en de inwerkingtreding van wijzigingen op het Verdrag en de aanneming en wijziging van Bijlagen of Aanhangsels, overeenkomstig de artikelen 15, 16, 17, 18 en 19. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 34 Oorspronkelijke tekst Het origineel van het Verdrag, waarvan de Franse en de Engelse tekst gelijkelijk authentiek zijn, wordt nedergelegd bij de Regering van de Franse Republiek, die daarvan voor eensluidend gewaarmerkte afschriften doet toekomen aan de Verdragsluitende Partijen en aan hen die het Verdrag hebben ondertekend, en die een voor eensluidend gewaarmerkt afschrift zal nederleggen bij de Secretaris-Generaal van de Verenigde Naties ter registratie en publikatie ingevolge artikel 102 van het Handvest van de Verenigde Naties. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 1 1 Bij het aannemen van programma's en maatregelen ter toepassing van deze Bijlage, verlangen de Verdragsluitende Partijen, afzonderlijk of gezamenlijk, dat gebruik wordt gemaakt van: hierbij inbegrepen, indien van toepassing, schone technologie. - de beste beschikbare technieken voor puntbronnen - de beste milieupraktijk voor puntbronnen en diffuse bronnen, 2 Bij het stellen van prioriteiten en het beoordelen van de aard en de reikwijdte van de programma's en maatregelen en de tijdschema's daarvoor hanteren de Verdragsluitende Partijen de in Aanhangsel 2 genoemde criteria. 3 De Verdragsluitende Partijen nemen preventieve maatregelen om het risico van verontreiniging ten gevolge van ongevallen tot een minimum te beperken. 4 Bij het aannemen van programma's en maatregelen met betrekking tot radioactieve stoffen, met inbegrip van afvalstoffen, houden de Verdragsluitende Partijen tevens rekening met: a. de aanbevelingen van de andere desbetreffende internationale organisaties en instellingen; b. de door deze internationale organisaties en instellingen aanbevolen controleprocedures. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 2 1 Lozingen vanuit puntbronnen in het zeegebied en lozingen in water of emissies in de lucht die terechtkomen in het zeegebied of die dit kunnen aantasten, dienen strikt te worden onderworpen aan vergunningen of voorschriften door de bevoegde autoriteiten van de Verdragsluitende Partijen. Deze vergunningen of voorschriften dienen in het bijzonder uitvoering te geven aan de desbetreffende besluiten van de Commissie die de betrokken Verdragsluitende Partij binden. 2 De Verdragsluitende Partijen dienen een stelsel van regelmatige controle en inspectie door hun bevoegde autoriteiten in te stellen, ten einde de naleving van de vergunningen en voorschriften betreffende lozingen in water en emissies in de lucht te kunnen beoordelen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 3 Voor de toepassing van deze Bijlage heeft de Commissie, onder andere, tot taak: a. plannen op te stellen ter beperking en geleidelijke uitbanning van stoffen die toxisch, persistent of vatbaar voor biologische accumulatie zijn, afkomstig uit landbronnen; b. indien van toepassing, programma's en maatregelen op te stellen ter beperking van het inbrengen van nutriënten uit stedelijke, gemeentelijke, industriële, agrarische en andere bronnen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 1 Deze Bijlage is niet van toepassing op het zich opzettelijk ontdoen in het zeegebied van: a. afval en andere stoffen vanaf offshore-installaties; b. offshore-installaties en offshore-pijpleidingen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 2 Verbranding is verboden. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 3 1 Het storten van afval en andere stoffen is verboden, met uitzondering van de in het tweede en derde lid van dit artikel vermelde afvalstoffen of andere stoffen. 2 De in het eerste lid van dit artikel bedoelde stoffen zijn de volgende: a. baggerspecie; b. inerte stoffen van natuurlijke oorsprong, d.w.z. vast geologisch materiaal dat geen chemische bewerking heeft ondergaan en waarvan het onwaarschijnlijk is dat de chemische bestanddelen vrijkomen in het mariene milieu; c. zuiveringsslib tot 31 december 1998; d. visafval afkomstig van op industriële wijze verwerkte vis; e. schepen en luchtvaartuigen tot uiterlijk 31 december 2004; f. kooldioxidestromen afkomstig van processen voor het opvangen van kooldioxide ten behoeve van opslag, op voorwaarde dat: i. het zich ontdoen daarvan plaatsvindt in een ondergrondse geologische formatie; ii. de stromen voor het overgrote deel bestaan uit kooldioxide. De stromen mogen sporen bevatten van bepaalde uit het bronmateriaal en het opvang-, transport- en opslagproces voortkomende stoffen; iii. er geen afval of andere stoffen aan worden toegevoegd met het doel zich van dit afval of deze andere stoffen te ontdoen; iv. zij bedoeld zijn om permanent in deze formaties te worden bewaard en geen aanzienlijke negatieve gevolgen hebben voor het mariene milieu, de gezondheid van de mens en ander rechtmatig gebruik van het zeegebied. 3 a. Het storten van laag en middelhoog radioactieve stoffen, met inbegrip van afvalstoffen, is verboden. b. Bij wijze van uitzondering op letter a van het derde lid dienen de Verdragsluitende Partijen, het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk, die de mogelijkheid wensen te behouden een uitzondering te maken op letter a van het derde lid, in elk geval niet vóór het verstrijken van een tijdvak van 15 jaar beginnende op 1 januari 1993, in 1997 verslag uit te brengen aan de vergadering van de Commissie op ministerieel niveau over de genomen maatregelen om andere mogelijkheden op het land te onderzoeken. c. Tenzij de Commissie vóór of bij het verstrijken van dit tijdvak van 15 jaar bij eenparigheid van stemmen besluit de in letter b van het derde lid bedoelde uitzondering niet te handhaven, neemt zij een besluit op grond van artikel 13 van het Verdrag inzake de verlenging van het verbod met een tijdvak van tien jaar beginnende op 1 januari 2008, waarna een andere vergadering van de Commissie op ministerieel niveau zal worden belegd. De in letter b van het derde lid bedoelde Verdragsluitende Partijen die de in letter b van het derde lid bedoelde uitzonderingsmogelijkheid wensen te behouden, dienen vanaf 1999 om de twee jaar aan de vergaderingen van de Commissie op ministerieel niveau verslag uit te brengen over de geboekte vooruitgang bij het vinden van andere mogelijkheden op het land en over de resultaten van de wetenschappelijke onderzoeken waaruit blijkt dat eventuele storting er niet toe leidt dat de gezondheid van de mens in gevaar wordt gebracht, het leven in zee en de mariene ecosystemen worden geschaad, de mogelijkheden tot recreatie worden aangetast en ander rechtmatig gebruik van de zee wordt gehinderd. 2008 203 30-10-2008 2011 231 16-11-2011 28-10-2011

Artikel 4 1 De Verdragsluitende Partijen zien erop toe dat: a. er geen afval of andere stoffen, genoemd in het tweede lid van artikel 3 van deze Bijlage, worden gestort zonder vergunning van hun bevoegde autoriteiten, of zonder ontheffingsregeling; b. bedoelde vergunning of ontheffingsregeling in overeenstemming is met de desbetreffende toepasselijke criteria, richtlijnen en procedures die door de Commissie zijn aangenomen overeenkomstig artikel 6 van deze Bijlage; c. ter vermijding van situaties waarin voor dezelfde storting vergunning wordt verleend of een ontheffingsregeling wordt getroffen door meer dan één Verdragsluitende Partij, hun bevoegde autoriteiten, indien van toepassing, overleg plegen alvorens vergunning te verlenen of een ontheffingsregeling toe te passen. 2 Bij een in het eerste lid van dit artikel bedoelde vergunning of ontheffingsregeling mag niet de storting worden toegestaan van schepen of luchtvaartuigen die stoffen bevatten die ertoe leiden of zouden kunnen leiden dat de gezondheid van de mens in gevaar wordt gebracht, het leven in zee en de mariene ecosystemen worden geschaad, de mogelijkheden tot recreatie worden aangetast en ander rechtmatig gebruik van de zee wordt gehinderd. 3 Elke Verdragsluitende Partij houdt overzichten bij van de aard en de hoeveelheden van afval en andere stoffen die worden gestort in overeenstemming met het eerste lid van dit artikel, alsmede van de datum, plaats en wijze van storting en brengt hierover verslag uit aan de Commissie. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 5 Een stof mag niet in het zeegebied worden gebracht voor andere doeleinden dan die waarvoor deze oorspronkelijk was bedoeld of vervaardigd zonder vergunning of ontheffingsregeling van de bevoegde autoriteit van de desbetreffende Verdragsluitende Partij. Deze vergunning of ontheffingsregeling dient in overeenstemming te zijn met de desbetreffende toepasselijke criteria, richtlijnen en procedures die door de Commissie zijn aangenomen overeenkomstig artikel 6 van deze Bijlage. Deze bepaling mag niet zodanig worden uitgelegd, dat hiermede de storting van afval of andere stoffen wordt toegestaan die anderszins in deze Bijlage is verboden. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 6 Voor de toepassing van deze Bijlage heeft de Commissie, onder andere, tot taak criteria, richtlijnen en procedures op te stellen en aan te nemen betreffende de storting van afval of andere stoffen, genoemd in het tweede lid van artikel 3, en het in het zeegebied brengen van stoffen als bedoeld in artikel 5 van deze Bijlage, ten einde de verontreiniging te voorkomen en te beëindigen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 7 De bepalingen van deze Bijlage inzake storting zijn niet van toepassing in geval van overmacht, wegens zwaar weer of door enige andere oorzaak, wanneer de veiligheid van mensenlevens of van een schip of luchtvaartuig wordt bedreigd. Een dergelijke storting dient zodanig te geschieden dat het risico van schade voor de mens of het leven in zee tot een minimum wordt beperkt, en dient onmiddellijk te worden gemeld aan de Commissie, te zamen met de volledige gegevens betreffende de omstandigheden alsook de aard en de hoeveelheden van het gestorte afval of de gestorte andere stoffen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 8 De Verdragsluitende Partijen nemen passende maatregelen, zowel afzonderlijk als binnen de daarvoor in aanmerking komende internationale organisaties, ter voorkoming en beëindiging van de verontreiniging ten gevolge van het verlaten van schepen of luchtvaartuigen in het zeegebied na een ongeval. Bij ontstentenis van advies ter zake van de kant van bedoelde internationale organisaties, dienen de door de afzonderlijke Verdragsluitende Partijen te nemen maatregelen te zijn gebaseerd op eventueel door de Commissie aan te nemen richtlijnen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 9 In een noodsituatie, indien een Verdragsluitende Partij van mening is dat afval of andere stoffen waarvan het storten verboden is op grond van deze Bijlage, niet zonder onaanvaardbaar gevaar of schade kan worden verwijderd op het land, treedt zij onmiddellijk in overleg met andere Verdragsluitende Partijen ten einde de meest bevredigende wijze van opslag, vernietiging of verwijdering te vinden, naar gelang de omstandigheden. De Verdragsluitende Partij stelt de Commissie op de hoogte van de naar aanleiding van dit overleg ondernomen stappen. De Verdragsluitende Partijen verplichten zich ertoe elkander in dergelijke situaties bij te staan. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 10 1 Elke Verdragsluitende Partij ziet toe op de naleving van de bepalingen van deze Bijlage: a. door schepen of luchtvaartuigen die op haar grondgebied zijn ingeschreven; b. door schepen of luchtvaartuigen die op haar grondgebied afval of andere stoffen laden die moeten worden gestort of verbrand; c. door schepen of luchtvaartuigen waarvan wordt verondersteld dat zij zich bezighouden met storting of verbranding in haar binnenwateren of in haar territoriale zee of in het gedeelte van de zee buiten en grenzend aan de territoriale zee onder de rechtsmacht van de kuststaat in de door het internationale recht erkende mate. 2 Elke Verdragsluitende Partij geeft aan haar schepen en luchtvaartuigen voor inspectie ter zee en aan andere daarvoor in aanmerking komende diensten instructies om aan haar autoriteiten alle voorvallen en omstandigheden in het zeegebied te melden die aanleiding geven tot het vermoeden dat storting in strijd met de bepalingen van deze Bijlage heeft plaatsgevonden of op het punt staat te gebeuren. Elke Verdragsluitende Partij waarvan de autoriteiten een dergelijke melding ontvangen, stelt, indien zij zulks passend acht, elke andere betrokken Verdragsluitende Partij daarvan in kennis. 3 Geen van de bepalingen van deze Bijlage doet afbreuk aan de soevereine immuniteit waarop bepaalde schepen aanspraak kunnen maken op grond van het internationale recht. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 1 Deze Bijlage is niet van toepassing op het zich opzettelijk ontdoen in het zeegebied van: a. afval en andere stoffen vanaf schepen of vanuit luchtvaartuigen; b. schepen of luchtvaartuigen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 2 1 Wanneer de Verdragsluitende Partijen programma's en maatregelen aannemen ter toepassing van deze Bijlage, verlangen zij, afzonderlijk of gezamenlijk, dat gebruik wordt gemaakt van: hierbij inbegrepen, indien van toepassing, schone technologie. a. de beste beschikbare technieken b. de beste milieupraktijk, 2 Bij het stellen van prioriteiten en het beoordelen van de aard en de reikwijdte van de programma's en maatregelen en de tijdschema's daarvoor hanteren de Verdragsluitende Partijen de in Aanhangsel 2 genoemde criteria. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 3 1 Het storten van afval of andere stoffen vanaf offshore-installaties is verboden. 2 Dit verbod heeft geen betrekking op lozingen of emissies uit offshore-bronnen. 3 Het in het eerste lid van dit artikel bedoelde verbod is niet van toepassing op kooldioxidestromen afkomstig van processen voor het opvangen van kooldioxide ten behoeve van opslag, op voorwaarde dat: a. het zich ontdoen daarvan plaatsvindt in een ondergrondse geologische formatie; b. de stromen voor het overgrote deel bestaan uit kooldioxide. De stromen mogen sporen bevatten van bepaalde uit het bronmateriaal en het opvang-, transport- en opslagproces voortkomende stoffen; c. er geen afval of andere stoffen aan worden toegevoegd met het doel zich van dit afval of deze andere stoffen te ontdoen; d. zij bedoeld zijn om permanent in deze formaties te worden bewaard en geen aanzienlijke negatieve gevolgen hebben voor het mariene milieu, de gezondheid van de mens en ander rechtmatig gebruik van het zeegebied. 4 De Verdragsluitende Partijen zien er op toe dat het zich ontdoen van de in het derde lid bedoelde stromen in ondergrondse geologische formaties niet plaatsvindt zonder vergunning of ontheffingsregeling van hun bevoegde autoriteiten. Bedoelde vergunning of ontheffingsregeling dient, in het bijzonder, uitvoering te geven aan de desbetreffende toepasselijke besluiten, aanbevelingen en alle overige akkoorden die ingevolge het Verdrag zijn aangenomen. 2008 203 30-10-2008 2011 231 16-11-2011 28-10-2011

Artikel 4 1 Het gebruik op, dan wel de lozing of emissie uit, offshore-bronnen van stoffen die in het zeegebied terecht kunnen komen en dit kunnen aantasten dient strikt te worden onderworpen aan een vergunning of ontheffingsregeling door de bevoegde autoriteiten van de Verdragsluitende Partijen. Bedoelde vergunning of ontheffingsregeling dient in het bijzonder uitvoering te geven aan de desbetreffende toepasselijke besluiten, aanbevelingen en alle andere akkoorden die ingevolge het Verdrag zijn aangenomen. 2 De bevoegde autoriteiten van de Verdragsluitende Partijen dienen te voorzien in een controle- en inspectiestelsel ten einde de naleving van de in het eerste lid van artikel 4 van deze Bijlage bedoelde vergunning of ontheffingsregeling te kunnen beoordelen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 5 1 Een buiten gebruik gestelde offshore-installatie of -pijpleiding mag niet worden gestort en een buiten gebruik gestelde offshore-installatie mag niet geheel of gedeeltelijk ter plaatse in het zeegebied worden achtergelaten zonder een vergunning, die per geval wordt verleend door de bevoegde autoriteiten van de desbetreffende Verdragsluitende Partij. De Verdragsluitende Partijen zien erop toe dat hun autoriteiten bij de verlening van bedoelde vergunningen uitvoering geven aan de desbetreffende toepasselijke besluiten, aanbevelingen en alle andere akkoorden die ingevolge het Verdrag zijn aangenomen. 2 Een dergelijke vergunning mag niet worden afgegeven indien de buiten gebruik gestelde offshore-installatie of -pijpleiding stoffen bevat die ertoe leiden of zouden kunnen leiden dat de gezondheid van de mens in gevaar wordt gebracht, het leven in zee en de mariene ecosystemen worden geschaad, de mogelijkheden tot recreatie worden aangetast en ander rechtmatig gebruik van de zee wordt gehinderd. 3 Een Verdragsluitende Partij die voornemens is het besluit te nemen een vergunning af te geven voor het storten van een buiten gebruik gestelde offshore-installatie of -pijpleiding die in het zeegebied wordt geplaatst na 1 januari 1998, deelt de andere Verdragsluitende Partijen via de Commissie mede om welke redenen zij deze storting aanvaardt, ten einde overleg mogelijk te maken. 4 Elke Verdragsluitende Partij houdt overzichten bij van buiten gebruik gestelde offshore-instaliaties en -pijpleidingen die zijn gestort en van buiten gebruik gestelde offshore-installaties die ter plaatse zijn achtergelaten in overeenstemming met de bepalingen van dit artikel, alsook van de datum, plaats en wijze van storting, en brengt hierover verslag uit aan de Commissie. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 6 De artikelen 3 en 5 van deze Bijlage zijn niet van toepassing in geval van overmacht, wegens zwaar weer of door enige andere oorzaak, wanneer de veiligheid van mensenlevens of van een offshore-installatie wordt bedreigd. Een dergelijke storting dient zodanig te geschieden dat het risico van schade voor de mens of het leven in zee tot een minimum wordt beperkt, en dient onmiddellijk te worden gemeld aan de Commissie, te zamen met de volledige gegevens betreffende de omstandigheden alsook de aard en de hoeveelheden van de gestorte stoffen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 7 De Verdragsluitende Partijen nemen passende maatregelen, zowel afzonderlijk als binnen de daarvoor in aanmerking komende internationale organisaties, ter voorkoming en beëindiging van de verontreiniging ten gevolge van het verlaten van offshore-installaties in het zeegebied na een ongeval. Bij ontstentenis van advies ter zake van de kant van bedoelde internationale organisaties, dienen de door de afzonderlijke Verdragsluitende Partijen te nemen maatregelen te zijn gebaseerd op eventueel door de Commissie aan te nemen richtlijnen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 8 Een buiten gebruik gestelde offshore-installatie of -pijpleiding mag niet in het zeegebied worden geplaatst voor andere doeleinden dan die waarvoor deze oorspronkelijk was bedoeld of gebouwd zonder vergunning of ontheffingsregeling van de bevoegde autoriteit van de desbetreffende Verdragsluitende Partij. Deze vergunning of ontheffingsregeling dient in overeenstemming te zijn met de desbetreffende toepasselijke criteria, richtlijnen en procedures die door de Commissie zijn aangenomen overeenkomstig artikel 10, letter d, van deze Bijlage. Deze bepaling mag niet zodanig worden uitgelegd, dat hiermede de storting van buiten gebruik gestelde offshore-installaties of -pijpleidingen in strijd met de bepalingen van deze Bijlage wordt toegestaan. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 9 1 Elke Verdragsluitende Partij geeft aan haar schepen en luchtvaartuigen voor inspectie ter zee en aan andere daarvoor in aanmerking komende diensten instructies om aan haar autoriteiten alle voorvallen en omstandigheden in het zeegebied te melden die aanleiding geven tot het vermoeden dat een overtreding van de bepalingen van deze Bijlage heeft plaatsgevonden of op het punt staat te gebeuren. Elke Verdragsluitende Partij waarvan de autoriteiten een dergelijke melding ontvangen, stelt, indien zij zulks passend acht, elke andere betrokken Verdragsluitende Partij daarvan in kennis. 2 Geen van de bepalingen van deze Bijlage doet afbreuk aan de soevereine immuniteit waarop bepaalde schepen aanspraak kunnen maken op grond van het internationale recht. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 10 Voor de toepassing van deze Bijlage heeft de Commissie, onder andere, tot taak: a. informatie te verzamelen over stoffen die bij offshore-activiteiten worden gebruikt, en op grond van die informatie lijsten van stoffen op te stellen ten behoeve van het eerste lid van artikel 4 van deze Bijlage; b. lijsten op te stellen van stoffen die toxisch, persistent of vatbaar voor biologische accumulatie zijn, en plannen op te stellen voor de vermindering en de geleidelijke uitbanning van het gebruik daarvan op of de lozing daarvan vanuit offshore-bronnen; c. criteria, richtlijnen en procedures vast te stellen voor de voorkoming van verontreiniging ten gevolge van het storten van buiten gebruik gestelde offshore-installaties en -pijpleidingen, alsmede het ter plaatse achterlaten van offshore-installaties, in het zeegebied; d. criteria, richtlijnen en procedures vast te stellen met betrekking tot het in het zeegebied plaatsen van buiten gebruik gestelde offshoreinstallaties en -pijpleidingen als bedoeld in artikel 8 van deze Bijlage, ten einde de verontreiniging te voorkomen en te beëindigen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

1 1 Voor de toepassing van deze Bijlage wordt onder „controle" verstaan het herhaaldelijk meten van: a. de kwaliteit van het mariene milieu en van alle compartimenten daarvan, d.w.z. het water, de sedimenten en de flora en fauna; b. activiteiten dan wel van nature en door de mens in het mariene milieu gebrachte stoffen die de kwaliteit ervan kunnen aantasten; c. de gevolgen van bedoelde activiteiten en de in het mariene milieu gebrachte stoffen. 2 Controle kan geschieden hetzij met het doel de naleving van het Verdrag te waarborgen, hetzij met het doel patronen en tendensen aan het licht te brengen, dan wel voor onderzoeksdoeleinden. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 2 Voor de toepassing van deze Bijlage dienen de Verdragsluitende Partijen: a. samen te werken bij de uitvoering van controleprogramma's en de resultaten daarvan voor te leggen aan de Commissie; b. zich te houden aan de voorschriften inzake kwaliteitswaarborg en deel te nemen aan onderlinge afstemmingsactiviteiten; c. afzonderlijk of bij voorkeur gezamenlijk andere beproefde middelen voor wetenschappelijke beoordeling te gebruiken en te ontwikkelen, zoals modellen, teledetectie en strategieën voor risicoanalyse waarin de voortschrijdende kennis wordt verwerkt; d. afzonderlijk of bij voorkeur gezamenlijk onderzoek te verrichten dat noodzakelijk wordt geacht ter beoordeling van de kwaliteit van het mariene milieu, en de kennis van en het wetenschappelijk inzicht in het mariene milieu en, in het bijzonder, het verband tussen de ingebrachte stoffen, concentraties en de effecten, te vergroten; e. rekening te houden met de wetenschappelijke vooruitgang die nuttig wordt geacht voor deze beoordeling en die elders wordt geboekt, hetzij op eigen initiatief van onderzoekers en onderzoeksinstellingen, hetzij uit hoofde van nationale en internationale onderzoeksprogramma's dan wel onder auspiciën van de Europese Economische Gemeenschap of andere regionale organisaties voor economische integratie. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 3 Voor de toepassing van deze Bijlage heeft de Commissie, onder andere, tot taak: a. gezamenlijke controleprogramma's en programma's voor met beoordeling verband houdend onderzoek vast te stellen en uit te voeren, handleidingen op te stellen, waarnaar de deelnemers zich kunnen richten bij de uitvoering van deze controleprogramma's, en de presentatie en interpretatie van de resultaten daarvan goed te keuren; b. beoordelingen uit te voeren rekening houdend met de resultaten van de controle en het onderzoek ter zake en de gegevens betreffende het in het zeegebied brengen van stoffen of energie, vallende onder andere Bijlagen bij het Verdrag, alsmede andere relevante informatie; c. indien van toepassing, te verzoeken om advies en diensten van bevoegde regionale organisaties en andere bevoegde internationale organisaties en bevoegde instellingen ten einde de meest recente resulaten van wetenschappelijk onderzoek te kunnen opnemen; d. samen te werken met bevoegde regionale organisaties en andere bevoegde internationale organisaties bij de uitvoering van beoordelingen van de kwaliteit. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

Artikel 1 Voor de toepassing van deze Bijlage en van Aanhangsel 3 zijn de begripsomschrijvingen van „biologische diversiteit", „ecosysteem" en „habitat" dezelfde als die welke zijn vervat in het Verdrag inzake biologische diversiteit van 5 juni 1992. 2000 74 04-08-2000 25-07-2001 2001 157 19-09-2001 24-08-2001

Artikel 2 Bij het nakomen van hun verplichting uit hoofde van het Verdrag om, afzonderlijk en gezamenlijk, de noodzakelijke maatregelen te treffen ter bescherming van het zeegebied tegen de nadelige gevolgen van menselijke activiteiten teneinde de gezondheid van de mens te beschermen en mariene ecosystemen te behouden en, wanneer uitvoerbaar, aangetaste zeegebieden te herstellen, alsmede hun verplichting uit hoofde van het Verdrag inzake biologische diversiteit van 5 juni 1992 om strategieën, plannen of programma's te ontwikkelen ten behoeve van het behoud en het duurzaam gebruik van biologische diversiteit: a. nemen de Verdragsluitende Partijen de noodzakelijke maatregelen ter bescherming en behoud van de ecosystemen en de biologische diversiteit van het zeegebied, en, waar uitvoerbaar, tot herstel van aangetaste zeegebieden; en b. werken de Verdragsluitende Partijen samen bij het aannemen van programma's en maatregelen ten behoeve van het regelen van de menselijke activiteiten die worden vastgesteld door middel van toepassing van de in Aanhangsel 3 genoemde criteria. 2000 74 04-08-2000 25-07-2001 2001 157 19-09-2001 24-08-2001

Artikel 3 1 Voor de toepassing van deze Bijlage behoort onder andere tot de taken van de Commissie: a. het opstellen van programma's en maatregelen voor het regelen van de menselijke activiteiten die worden vastgesteld door middel van toepassing van de in Aanhangsel 3 genoemde criteria; b. daarbij: i. informatie over dergelijke activiteiten en hun gevolgen voor ecosystemen en de biologische diversiteit te verzamelen en te bestuderen; ii. in overeenstemming met het internationaal recht methoden te ontwikkelen voor het instellen van maatregelen op het gebied van bescherming, behoud, herstel of preventie die verband houden met specifieke gebieden of plaatsen of met specifieke soorten of habitats; iii. met inachtneming van artikel 4 van deze Bijlage aspecten van nationale strategieën en richtlijnen inzake het duurzaam gebruik van bestanddelen van de biologische diversiteit van het zeegebied te bestuderen wanneer zij de verschillende regio's en subregio's van dat gebied aantasten; iv. met inachtneming van artikel 4 van deze Bijlage te streven naar de toepassing van een integrale benadering van het ecosysteem. c. daarbij tevens rekening te houden met door de Verdragsluitende Partijen aangenomen programma's en maatregelen ter bescherming en behoud van ecosystemen binnen de wateren onder hun soevereiniteit of rechtsmacht. 2 Bij de aanneming van dergelijke programma's of maatregelen dient voldoende rekening te worden gehouden met de vraag of een specifiek programma of specifieke maatregel van toepassing zou moeten zijn op het gehele zeegebied of een gespecificeerd deel ervan. 2000 74 04-08-2000 25-07-2001 2001 157 19-09-2001 24-08-2001

Artikel 4 1 In overeenstemming met de voorlaatste considerans van het Verdrag worden uit hoofde van deze Bijlage geen programma's of maatregelen aangenomen betreffende aangelegenheden met betrekking tot het beheer van de visserij. Echter, wanneer de Commissie van mening is dat actie wenselijk is met betrekking tot een dergelijke aangelegenheid, brengt zij deze onder de aandacht van de autoriteit of internationale instantie die voor die aangelegenheid bevoegd is. Wanneer ter aanvulling op of ondersteuning van acties van dergelijke autoriteiten of instanties actie wenselijk is die binnen de bevoegdheden van de Commissie ligt, streeft de Commissie naar samenwerking met hen. 2 Wanneer de Commissie van mening is dat actie uit hoofde van deze Bijlage wenselijk is met betrekking tot een aangelegenheid op het gebied van het vervoer over zee, brengt zij die onder de aandacht van de Internationale Maritieme Organisatie. De Verdragsluitende Partijen die lid zijn van de Internationale Maritieme Organisatie streven binnen de Organisatie naar samenwerking teneinde voldoende respons te bewerkstelligen, met, in voorkomend geval, de instemming van de Organisatie met regionale of lokale actie, rekening houdend met eventuele door de Organisatie ontwikkelde richtlijnen inzake de aanwijzing van speciale gebieden, de vaststelling van bijzonder kwetsbare gebieden of andere aangelegenheden. 2000 74 04-08-2000 25-07-2001 2001 157 19-09-2001 24-08-2001

1 Bij de toepassing van de beste beschikbare technieken dient de nadruk te liggen op de toepassing van technieken die geen afval produceren, indien deze beschikbaar zijn. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

2 Onder „de beste beschikbare technieken" wordt verstaan de laatste ontwikkelingen („stand van de techniek") in procédés, installaties of bedrijfsvoering aan de hand waarvan kan worden vastgesteld of een bepaalde maatregel ter beperking van lozingen, emissies en afval vanuit praktisch oogpunt geschikt is. Bij de vaststelling of een reeks van procédés, installaties en bedrijfsvoering in het algemeen of in een bepaald geval de beste beschikbare technieken vormen, dient bijzondere aandacht te worden besteed aan: a. vergelijkbare procédés, installaties of bedrijfsvoering die recentelijk zijn beproefd en goede resultaten hebben opgeleverd; b. de technologische vooruitgang en veranderingen in wetenschappelijke kennis en inzicht; c. de economische haalbaarheid van deze technieken; d. termijnen voor de invoering daarvan in zowel nieuwe als bestaande inrichtingen; e de aard en de omvang van de lozingen en emissies in kwestie. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

3 Hieruit volgt derhalve dat datgene wat in een bepaald procédé „de beste beschikbare techniek" is, in de loop van de tijd zal evolueren, naar gelang de technologische vooruitgang, economische en sociale factoren, alsook veranderingen in wetenschappelijke kennis en inzicht. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

4 Indien de vermindering van lozingen en emissies ten gevolge van de toepassing van de beste beschikbare technieken niet leidt tot voor het milieu aanvaardbare resulaten, dienen aanvullende maatregelen te worden toegepast. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

5 Onder „technieken" wordt mede verstaan zowel de toegepaste techniek, als de wijze waarop de inrichting wordt ontworpen, gebouwd, onderhouden, geëxploiteerd en ontmanteld. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

6 Onder „beste milieupraktijk" wordt verstaan de toepassing van de meest geschikte combinatie van milieumaatregelen en -strategieën. Bij het maken van een keuze in afzonderlijke gevallen dient ten minste de onderstaande reeks steeds verder gaande maatregelen in aanmerking te worden genomen: a. het geven van informatie en voorlichting aan het publiek en gebruikers over de gevolgen voor het milieu van de keuze van bepaalde activiteiten en de keuze van produkten, het gebruik en de uiteindelijke verwijdering daarvan; b. het ontwikkelen en toepassen van milieugedragscodes, die betrekking hebben op alle aspecten van de activiteit gedurende de levenscyclus van het produkt; c. verplicht gebruik van etiketten waarop de gebruikers worden geïnformeerd over de milieu-risico's die zijn verbonden aan een produkt, het gebruik en de uiteindelijke verwijdering ervan; d. het zuinig omgaan met hulpbronnen, waaronder energie; e. het algemeen beschikbaar maken van inzamelings- en verwijderingsstelsels; f. het vermijden van het gebruik van gevaarlijke stoffen of produkten en het voortbrengen van gevaarlijke afvalstoffen; g. recycling, terugwinning en hergebruik; h. het toepassen van economische instrumenten op activiteiten, produkten of groepen produkten; i. het invoeren van een vergunningenstelsel, dat mede een reeks beperkingen of een totaal verbod omvat. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

7 Bij de vaststelling welke combinatie van maatregelen in het algemeen of in een bepaald geval de beste milieupraktijk vormt, dient in het bijzonder aandacht te worden besteed aan: a. het milieu-risico van het produkt en de vervaardiging, het gebruik en de uiteindelijke verwijdering daarvan; b. het vervangen door minder vervuilende activiteiten of stoffen; c. de omvang van het gebruik; d. de mogelijke voor- en nadelen voor het milieu van vervangende stoffen of activiteiten; e. de vooruitgang en veranderingen in wetenschappelijke kennis en inzicht; f. termijnen voor de uitvoering; g sociale en economische gevolgen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

8 Hieruit volgt derhalve dat datgene wat voor een bepaalde bron „de beste milieupraktijk" is, in de loop van de tijd zal evolueren, naar gelang de technologische vooruitgang, economische en sociale factoren, alsook veranderingen in wetenschappelijke kennis en inzicht. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

9 Indien de vermindering van het inbrengen van stoffen ten gevolge van de toepassing van de beste milieupraktijk niet leidt tot voor het milieu aanvaardbare resultaten, dienen aanvullende maatregelen te worden toegepast en dient de beste milieupraktijk opnieuw te worden gedefinieerd. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

1 Bij het stellen van prioriteiten en het beoordelen van de aard en de reikwijdte van programma's en maatregelen, en de termijnen daarvoor, dienen de Verdragsluitende Partijen de onderstaande criteria te hanteren: a. de persistentie; b. de toxiciteit of andere schadelijke eigenschappen; c. de neiging tot biologische accumulatie; d. de radioactiviteit; e. de verhouding tussen de waargenomen of (wanneer de resultaten van waarnemingen nog niet beschikbaar zijn) verwachte concentraties en concentraties zonder waargenomen effecten; f. door de mens veroorzaakt risico van eutrofiëring; g. grensoverschrijdende betekenis; h. risico van ongewenste veranderingen in het mariene ecosysteem en de onomkeerbaarheid of aanhoudendheid van effecten; i. het hinderen van de winning van produkten uit de zee die bestemd zijn voor menselijke consumptie of enig ander rechtmatig gebruik van de zee; j. gevolgen voor de smaak en/of geur van produkten uit de zee die bestemd zijn voor menselijke consumptie, of gevolgen voor de geur, kleur, doorzichtigheid of andere kenmerken van het zeewater; k. distributiepatronen (d.w.z. betrokken hoeveelheden, gebruikspatronen en kans dat de stof in het mariene milieu terechtkomt); l. het niet verwezenlijken van de doelstellingen betreffende de kwaliteit van het milieu. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

2 Deze criteria zijn niet noodzakelijkerwijs alle van even groot belang bij de bestudering van een bepaalde stof of groep stoffen. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

3 Bovenstaande criteria geven aan dat tot de stoffen waarvoor programma's en maatregelen moeten worden opgesteld, behoren: a. zware metalen en verbindingen daarvan; b. organohalogeenverbindingen (en stoffen waaruit dergelijke verbindingen in het mariene milieu kunnen ontstaan); c. organische fosfor- en siliciumverbindingen; d. biociden als pesticiden, fungiciden, herbiciden, insekticiden, slijmbestrijdingsmiddelen en chemicaliën die, onder andere, worden gebruikt ter verduurzaming van hout, timmerhout, houtpulp, cellulose, papier, huiden en textiel; e. van aardolie afgeleide oliën en koolwaterstoffen; f. stikstof- en fosforverbindingen; g. radioactieve stoffen, met inbegrip van afvalstoffen; h. persistente synthetische stoffen die kunnen drijven, zweven of zinken. 1993 141 14-10-1993 07-01-1994 1998 169 30-06-1998 25-03-1998

1 De te hanteren criteria, rekening houdend met regionale verschillen, voor de vaststelling van menselijke activiteiten voor de toepassing van Bijlage V zijn: a. de omvang, intensiteit en duur van de desbetreffende menselijke activiteit; b. feitelijke en mogelijke nadelige gevolgen van de menselijke activiteit voor specifieke soorten, leefgemeenschappen en habitats; c. feitelijke en potentiële nadelige gevolgen van de menselijke activiteit voor specifieke ecologische processen; d. onomkeerbaarheid of duurzaamheid van deze gevolgen. 2000 74 04-08-2000 25-07-2001 2001 157 19-09-2001 24-08-2001

2 Deze criteria zijn niet noodzakelijkerwijs uitputtend of alle van even groot belang bij de bestudering van een specifieke activiteit. 2000 74 04-08-2000 25-07-2001 2001 157 19-09-2001 24-08-2001